Erkeğin Boşanma Davası Açması

Türk Medeni Kanunu'na göre boşanma hakkı cinsiyetten bağımsızdır ve her iki eş de eşit haklara sahiptir. Ancak toplumdaki genel kanı, boşanma davalarında kadınların her zaman daha avantajlı olduğu, erkeklerin ise her durumda nafaka ödemek zorunda kalacağı veya çocuklarını göremeyeceği yönündedir. İstanbul boşanma avukatı olarak deneyimlerimle söyleyebilirim ki; doğru bir hukuki strateji ve sağlam delillerle yönetilen bir süreçte, erkeğin hakları da kanun önünde tam koruma altındadır. 2026 yılı itibarıyla değişen ekonomik koşullar ve yargı içtihatları, erkeğin boşanma davası açarken izlemesi gereken yol haritasını daha da önemli hale getirmiştir.

Erkeklerin Boşanma Davasında Doğru Bilinen Yanlışlar

Erkeğin boşanma davası açması durumunda 'davayı açan taraf kusurlu sayılır' veya 'davayı açan daha fazla para öder' gibi şehir efsaneleri ne yazık ki hala yaygındır. Bu bölümde, müvekkillerimden en sık duyduğum yanlış inançları ve hukuki gerçekleri ele alacağız.

Davayı Açan Erkek Kusurlu mu Sayılır?

Kesinlikle hayır. Hukuk sistemimizde boşanma davasını kimin önce açtığı, o kişinin kusurlu olduğu anlamına gelmez. Önemli olan davanın kim tarafından açıldığı değil, dava dilekçesinde sunulan boşanma sebeplerinin ve kusur iddialarının ispatlanıp ispatlanmadığıdır. Hatta çoğu zaman, karşı tarafın kusurlu davranışlarına (örneğin sadakatsizlik, terk, şiddet) maruz kalan erkeğin davayı önce açması, süreci kontrol etmesi açısından avantaj sağlayabilir.

Erkek Her Durumda Nafaka Öder mi?

Toplumdaki en büyük yanılgılardan biri budur. Nafaka, cinsiyete dayalı bir hak değildir. Yoksulluk nafakası, boşanma yüzünden yoksulluğa düşecek olan tarafa verilir. Eğer kadının düzenli bir geliri varsa, erkeğin geliriyle orantılı bir maaşı varsa veya erkekten daha fazla kazanıyorsa, erkeğin kadına yoksulluk nafakası ödemesine hükmedilmez. Hatta şartları oluşmuşsa, maddi durumu kötü olan erkek, durumu iyi olan kadından nafaka talep edebilir.

Erkeğin Boşanma Davası Açma Sebepleri Nelerdir?

Erkeğin boşanma davası açabilmesi için Türk Medeni Kanunu'nda (TMK) belirtilen özel veya genel boşanma sebeplerinden en az birine dayanması gerekir. Bu sebeplerin varlığı, davanın kabulü için şarttır.

Erkeğin boşanma davası açma süreci aşamaları ve mahkeme akışı infografik

Özel Boşanma Sebepleri

Özel sebepler, kanunda açıkça tanımlanmış ve ispatlandığında boşanmayı kaçınılmaz kılan durumlardır:

• Zina (Aldatma): Eşin başka biriyle cinsel ilişkiye girmesi. Bu durumda erkeğin 6 ay içinde dava açması gerekir.
• Hayata Kast, Pek Kötü veya Onur Kırıcı Davranış: Eşin erkeğe fiziksel şiddet uygulaması, canına kastetmesi veya ağır hakaretlerde bulunması.
• Suç İşleme ve Haysiyetsiz Hayat Sürme: Kadının yüz kızartıcı bir suç işlemesi veya toplum değerlerine aykırı bir yaşam sürmesi.
• Terk: Eşin evi haksız yere terk etmesi ve en az 6 ay boyunca eve dönmemesi.
• Akıl Hastalığı: Evliliğin devamını çekilmez hale getiren ve iyileşmesi imkansız olan akıl hastalığı.

Genel Boşanma Sebepleri (Şiddetli Geçimsizlik)

Uygulamada en sık karşılaşılan boşanma sebebi, TMK 166. maddesinde düzenlenen "Evlilik Birliğinin Temelinden Sarsılması"dır. Halk arasında şiddetli geçimsizlik olarak bilinir.

Erkek açısından evlilik birliğinin temelinden sarsılmasına neden olabilecek örnek durumlar şunlardır:

• Kadının erkeğe sürekli hakaret etmesi, aşağılaması.
• Kadının erkeğin ailesiyle görüşmesini engellemesi veya ailesine saygısızlık yapması.
• Cinsel ilişkiden sürekli kaçınma.
• Aşırı kıskançlık ve baskı kurma.
• Ev işlerini ve ortak sorumlulukları (gücü yettiği halde) tamamen ihmal etme.
• Erkeğin mesleki itibarını zedeleyecek davranışlarda bulunma.
• Sosyal medyada eşini küçük düşürücü paylaşımlar yapma.

Boşanma Sürecinde İspat ve Deliller

Erkeğin açtığı boşanma davasında başarıya ulaşmasının anahtarı "ispat"tır. İddia edilen kusurlu davranışların hukuka uygun delillerle mahkemeye sunulması gerekir. Çekişmeli boşanma davası sürecinde deliller hayati önem taşır.

Hangi Deliller Kullanılabilir?

1. Tanık Beyanları: Aile üyeleri, arkadaşlar, komşular veya olaylara şahit olan herkes tanık olabilir.
2. Sosyal Medya Kayıtları: Facebook, Instagram, Twitter gibi platformlardaki paylaşımlar, yorumlar ve fotoğraflar.
3. Mesajlaşma ve Arama Kayıtları: WhatsApp, SMS yazışmaları. (Not: GSM operatörlerinden sadece arama tarih ve saatleri istenir, konuşma içerikleri istenemez. İçerikler ancak telefondaki ekran görüntüleri ile sunulabilir).
4. Otel ve Seyahat Kayıtları: Özellikle sadakatsizlik iddialarında otel konaklama kayıtları (Emniyet'ten istenir) güçlü delillerdir.
5. Kamera Kayıtları: Güvenlik kameraları, apartman giriş kayıtları.
6. Darp Raporları: Eğer erkeğe yönelik bir fiziksel şiddet varsa, mutlaka hastaneden rapor alınmalıdır.

Erkeğin Velayet Hakkı: Çocuk Babaya Verilir mi?

Boşanma davalarında erkeklerin en büyük endişesi çocuklarının velayetini kaybetmektir. "Mahkeme çocuğu her zaman anneye verir" düşüncesi kısmen eski uygulamalara dayansa da, günümüzde çocuğun üstün yararı ilkesi esastır. Hâkim, çocuğun bedensel, zihinsel ve ruhsal gelişimini kimin daha iyi sağlayacağına bakar.

Velayetin Babaya Verilme Şartları Nelerdir?

Aşağıdaki durumlarda velayetin babaya verilme ihtimali çok yüksektir:

• Annenin çocuğa fiziksel veya psikolojik şiddet uygulaması.
• Annenin ahlaka aykırı bir hayat sürmesi ve çocuğun bu ortamdan olumsuz etkilenmesi.
• Annenin akıl hastalığının veya madde bağımlılığının olması.
• Annenin çocuğun bakımını ihmal etmesi (okula göndermemesi, temizliğine dikkat etmemesi vb.).
• İdrak çağındaki çocuğun (genellikle 8 yaş ve üzeri) babayla yaşamak istediğini beyan etmesi.
• Annenin ekonomik ve sosyal durumunun çocuğun temel ihtiyaçlarını karşılamada yetersiz kalması (tek başına bir sebep olmasa da destekleyici bir unsurdur).

Boşanmada Maddi ve Manevi Tazminat

Boşanma davasını açan erkek, eğer boşanmaya neden olan olaylarda eşinin kusurlu olduğunu ispatlarsa, maddi ve manevi tazminat talep edebilir.

• Maddi Tazminat: Boşanma yüzünden mevcut veya beklenen menfaatleri zedelenen kusursuz veya daha az kusurlu taraf ister. Örneğin, evlilik nedeniyle erkeğin yaptığı büyük harcamalar veya eşinin işine sağladığı maddi katkıların boşa gitmesi gibi durumlar değerlendirilebilir.
• Manevi Tazminat: Boşanmaya sebep olan olaylar erkeğin kişilik haklarına saldırı niteliğindeyse (aldatma, ağır hakaret, iftira, toplum içinde küçük düşürülme), erkek manevi tazminat kazanabilir.

Nafaka Konusunda Erkeğin Hakları

Erkeklerin en çok mağduriyet yaşadığını düşündüğü konu nafakadır. Nafaka türleri arasında erkekleri ilgilendiren üç ana başlık vardır:

Velayetin babaya verilmesi şartları ve kriterleri görsel anlatım

1. Tedbir Nafakası

Dava açıldığı tarihten itibaren, boşanma kesinleşinceye kadar geçen sürede ödenen nafakadır. Hakim, eşlerin ekonomik durumuna göre karar verir. Eğer kadın çalışmıyorsa veya geliri çok düşükse, dava süresince erkek tedbir nafakası ödeyebilir. Ancak kadın çalışıyorsa ve geliri yeterliyse, mahkeme kadın lehine tedbir nafakasına hükmetmeyebilir.

2. Yoksulluk Nafakası

Boşanma sonrası yoksulluğa düşecek olan tarafa ödenir. Erkeğin yoksulluk nafakası ödememesi veya az ödemesi için şunlar önemlidir:

• Kadının kusurunun erkekten daha ağır olduğunun ispatlanması (Ağır kusurlu eşe nafaka verilmez).
• Kadının düzenli ve yeterli bir gelirinin olduğunun belgelenmesi (SGK kayıtları, maaş bordroları, tapu kayıtları).
• Kadının başka bir erkekle fiilen evliymiş gibi yaşadığının ispatlanması.

3. İştirak Nafakası

Bu nafaka eşe değil, çocuğun bakımı için ödenir. Velayet anneye verilirse, baba çocuğun giderlerine katılmak zorundadır. Burada kusur durumu önemli değildir.

Boşanma Davasında Erkeğin Stratejisi Ne Olmalı?

Başarılı bir boşanma süreci için şu adımları takip etmenizi öneririm:

1. Evi Terk Etmeden Önce Danışın: Haklı bir sebep olmadan (şiddet tehdidi vb.) ortak konutu terk etmek, aleyhinize "terk" nedeniyle boşanma davası açılmasına veya kusurlu duruma düşmenize yol açabilir. Mecbur kalırsanız, durumu tutanak altına aldırmak veya mahkemeden "ayrılık kararı" talep etmek gerekebilir.
2. Mal Varlığını Koruma: Boşanma davası açılmadan hemen önce yapılan şüpheli mal devirleri, daha sonra "mal kaçırma" davasına konu olabilir. Şeffaf olun ancak tedbiri elden bırakmayın.
3. Sosyal Medya Kullanımı: Dava sürecinde lüks harcamalarınızı, tatillerinizi veya yeni ilişkilerinizi sosyal medyada paylaşmaktan kaçının. Bunlar nafaka miktarını artırmak veya sadakatsizlik iddiası için aleyhinize kullanılabilir.
4. Soğukkanlılık: Karşı taraf sizi tahrik etmeye çalışabilir (mesajla, telefonla). Bu tuzaklara düşmeyin, hakaret içeren cevaplar vermeyin. Her yazdığınızın mahkemede okunacağını unutmayın.

Erkeğin Açtığı Boşanma Davası Ne Kadar Sürer?

Davanın süresi, davanın türüne (anlaşmalı/çekişmeli) ve mahkemenin iş yoğunluğuna göre değişir.

Örnek Boşanma Dilekçesi (Erkek Tarafından Açılan)

Aşağıdaki dilekçe taslağı sadece fikir verme amaçlıdır. Her boşanma davası kendine özgü olaylar içerir ve dilekçe mutlaka bir avukat tarafından kişiye özel hazırlanmalıdır.

Erkeğin Boşanma Davası Hakkında Kritik Noktalar

Boşanma süreci, özellikle erkekler için duygusal ve maddi açıdan yıpratıcı olabilir. Ancak unutulmamalıdır ki kanunlar, hakkını doğru arayanın yanındadır. Erkeğin boşanma davası açarken en büyük silahı; sakin kalmak, fevri davranmamak, mal kaçırmamak ve mutlaka profesyonel bir hukuki destek almaktır. İstanbul'da boşanma davalarında uzmanlaşmış bir avukat olarak tavsiyem; süreci bir "savaş" olarak değil, haklarınızın teslim edileceği bir "hukuki prosedür" olarak görmenizdir.