Mahkemenin Kesinleşmiş Boşanma Kararı Nüfus Müdürlüğüne Nasıl Bildirilir?

Boşanma sürecinde olan veya davası yeni sonuçlanmış birçok kişinin aklındaki en temel sorulardan biri, mahkeme kararının resmi kayıtlara ne zaman ve nasıl geçeceğidir. Duruşma salonunda hakimin boşanmaya hükmetmesi, evlilik birliğinin hukuken o saniyede bittiği anlamına gelmemektedir. Hukuk sistemimizde bir mahkeme kararının icra edilebilir veya resmi kayıtlara işlenebilir hale gelmesi için belirli yasal aşamalardan geçmesi şarttır.

Eski yıllarda mahkeme kararlarının elden alınarak kurum kurum gezdirildiği dönemler tamamen geride kalmıştır. Günümüzde dijitalleşen yargı sistemi sayesinde kurumlar arası entegrasyon üst seviyeye çıkarılmıştır. Ancak bu dijitalleşme, her işlemin saniyeler içinde gerçekleştiği anlamına da gelmez. Mahkeme kaleminin iş yükü, yasal bekleme süreleri ve prosedürel zorunluluklar, nüfusa bildirim sürecini etkileyen temel faktörlerdir.

Bu makalede, 2026 yılı güncel yargı pratikleri ışığında, boşanma kararının kesinleşmesinden nüfus müdürlüğüne bildirilmesine, yeni kimlik çıkarılmasından bekar nüfus kayıt örneği alınmasına kadar tüm süreci en ince ayrıntısına kadar inceleyeceğiz. Amacımız, bu karmaşık görünen süreci sizin için şeffaf, anlaşılır ve öngörülebilir kılmaktır.

Boşanma Kararının Kesinleşmesi Ne Anlama Gelir?

Bir boşanma davasının nüfus kayıtlarına etki edebilmesi için öncelikle kararın "kesinleşmiş" olması gerekir. Kesinleşme, bir mahkeme kararının artık olağan kanun yollarına (istinaf ve temyiz) başvurularak değiştirilemeyecek duruma gelmesidir. Karar kesinleşmeden, taraflar hukuken evli sayılmaya devam ederler.

Uygulamada sıklıkla karşılaşılan hata, son duruşmada verilen kısa kararın yeterli görülmesidir. Kısa karar, hakimin duruşma tutanağına geçirdiği özet hükümdür. Bu hüküm tek başına nüfus kayıtlarını değiştiremez. Sürecin ilerleyebilmesi için Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nda belirtilen adımların sırasıyla tamamlanması gerekmektedir.

Kesinleşme süreci, mahkemenin yoğunluğuna ve davanın türüne göre değişkenlik gösterir. Özellikle çekişmeli davalarda bu süreç, tarafların itiraz haklarını kullanmaları durumunda aylarca, hatta yıllarca uzayabilir. Bu nedenle, boşanma davası sürecinin başlatılması anından kararın nüfusa işlenmesine kadar olan her aşama titizlikle takip edilmelidir.

Gerekçeli Kararının Yazılması ve Tebliği

Hakim, son duruşmada kararını açıkladıktan sonra bu kararın hukuki dayanaklarını, delillerin nasıl değerlendirildiğini ve neden bu sonuca varıldığını anlatan detaylı bir metin hazırlar. Buna gerekçeli karar denir. Yasal mevzuata göre hakimin gerekçeli kararı yazmak için belirli bir süresi bulunmaktadır.

Gerekçeli karar yazıldıktan sonra mahkeme kalemi tarafından UYAP sistemine yüklenir ve elektronik imza ile imzalanır. Ancak sadece yazılması yeterli değildir; bu kararın davanın taraflarına (varsa avukatlarına) resmi olarak tebliğ edilmesi zorunludur. Tebligat, posta yoluyla (PTT) veya e-tebligat (UETS) sistemi üzerinden gerçekleştirilir.

Tebligatın taraflara ulaşması, kesinleşme sürecinin en kritik başlatıcı hamlesidir. Zira yasal itiraz süreleri, gerekçeli kararın taraflara usulüne uygun şekilde tebliğ edildiği günün ertesi günü işlemeye başlar. Tebligat aşamasında yaşanacak bir aksaklık, tüm sürecin uzamasına neden olur.

İstinaf ve Temyiz Sürelerinin Dolması

Gerekçeli karar her iki tarafa da tebliğ edildikten sonra, tarafların karara itiraz etmek için yasal bir süresi vardır. Bu süre, boşanma davaları için kararın tebliğinden itibaren iki haftadır. İki haftalık süre içinde taraflardan hiçbiri Bölge Adliye Mahkemesi'ne (İstinaf) başvurmazsa, karar ilk derece mahkemesi aşamasında kesinleşir.

Eğer taraflar kararın nüfusa daha hızlı işlenmesini istiyorlarsa, gerekçeli kararı tebliğ aldıktan sonra mahkemeye bir "istinaftan feragat dilekçesi" sunabilirler. Her iki tarafın da itiraz hakkından feragat etmesi durumunda, iki haftalık sürenin dolması beklenmeden karar derhal kesinleşir.

Ancak taraflardan biri veya her ikisi karara itiraz ederse, dosya üst mahkemeye gider. Bu durumda boşanma kararı, üst mahkemelerin yapacağı inceleme sonuçlanıp oradan kesin karar çıkana kadar nüfus kayıtlarına işlenemez. Taraflar bu süreç boyunca resmi olarak evli kalmaya devam ederler.

Kesinleşme Şerhi Nedir ve Neden Önemlidir?

İtiraz süreleri dolduğunda veya taraflar itiraz haklarından feragat ettiğinde, mahkeme kalemi dosya üzerinde bir inceleme yapar. Hiçbir itirazın olmadığını ve tüm yasal sürelerin usulüne uygun olarak tüketildiğini tespit eden katip veya yazı işleri müdürü, kararın arka sayfasına veya ayrı bir evrak olarak bir "Kesinleşme Şerhi" (Kesinleşme Belgesi) düzenler.

Kesinleşme şerhi, mahkeme hakiminin elektronik imzası ile onaylanır. Bu belge, kararın artık tartışılamaz ve uygulanamaz olduğunu kanıtlayan yegane resmi evraktır. Nüfus müdürlüğü, tapu müdürlüğü veya bankalar gibi resmi kurumlar, bir mahkeme kararını işleme alabilmek için mutlaka bu şerhi görmek isterler.

Eğer mahkeme kalemi yoğunluk sebebiyle bu şerhi düşmeyi unutursa, dosya UYAP'ta hala "Karara Çıkmış" statüsünde kalır ve nüfusa bildirim yapılmaz. Bu gibi durumlarda süreci hızlandırmak için yapılması gerekenleri Boşanma Kararı Kesinleşme Şerhi Nasıl Alınır? başlıklı makalemizde detaylıca incelemiştik.

Boşanma Kararı Nüfus Müdürlüğüne Otomatik Olarak Mı Gider?

Eskiden mahkemeden alınan ıslak imzalı kesinleşmiş kararlar, vatandaşlar tarafından elden nüfus müdürlüklerine götürülerek kayıt düşürülürdü. Ancak günümüzde bu uygulama tamamen kaldırılmıştır. Boşanma kararı kesinleştikten sonra nüfus müdürlüğüne bildirim süreci tamamen elektronik ortamda, otomatik olarak gerçekleşmektedir.

Vatandaşların ellerine aldıkları mahkeme kararı ile nüfus müdürlüğüne gitmelerine gerek yoktur; hatta gitseler bile nüfus memurları sistem üzerinden elektronik bildirim gelmeden elden evrakla işlem yapmamaktadır. Bu durum güvenlik ve sahteciliğin önlenmesi amacıyla getirilmiş katı bir kuraldır.

Bununla birlikte, "otomatik" kelimesi bazen yanlış anlaşılarak yapay zekanın veya bir bilgisayar programının saniyeler içinde işlem yaptığı şeklinde yorumlanmaktadır. Oysa buradaki otomasyon kurumlar arası veri aktarımıdır; bildirimi başlatan kişi yine mahkeme kalemindeki bir memurdur.

UYAP ve MERNİS Sistemleri Arasındaki Entegrasyon

Adalet Bakanlığı'nın kullandığı Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP) ile İçişleri Bakanlığı Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü'nün kullandığı Merkezi Nüfus İdaresi Sistemi (MERNİS) birbiriyle entegre çalışmaktadır. Bir boşanma kararı mahkemede kesinleştiğinde, bu iki sistem birbirleriyle konuşarak veri alışverişi yapar.

Mahkeme hakimi kesinleşme şerhini e-imza ile imzaladığında, sistem üzerinde özel bir buton aktif hale gelir. Mahkeme personeli bu butonu kullanarak kesinleşen evrakı elektronik yolla doğrudan MERNİS'e gönderir. MERNİS sistemi gelen bu resmi ve imzalı veriyi alır, doğrular ve kişilerin aile kütüklerine işlenmek üzere sıraya koyar.

Mahkeme Kaleminin Yükümlülükleri

Sistemin elektronik olması, insan faktörünü tamamen devreden çıkarmaz. Kararın kesinleştiğini tespit etmek, kesinleşme şerhini düzenleyip hakimin onayına sunmak ve ardından UYAP üzerinden MERNİS'e gönderme işlemini bizzat başlatmak mahkeme kaleminin (yazı işleri müdürü ve zabıt katipleri) görevidir.

Kanun, mahkeme kalemine kararın kesinleşmesinden itibaren bu bildirimi yapmak için on günlük bir yasal süre tanımıştır. Çoğu mahkemede bu işlem, karar kesinleştikten sonraki 1-2 gün içinde hızlıca yapılmaktadır. Ancak büyük şehirlerdeki ağır iş yükü, personel eksikliği veya adli tatil gibi dönemlerde bu süre kanuni üst sınır olan on güne kadar uzayabilmektedir.

Sürecin aksamaması için mahkeme kalemi ile sağlıklı bir iletişim kurmak önemlidir. Dosyada eksik bir harç veya gider avansı iadesi gibi ufak pürüzler varsa, bazı kalemler bildirimi yapmadan önce taraflardan bu pürüzlerin giderilmesini bekleyebilir.

Boşanma Kararı Nüfusa Kaç Günde İşlenir? (2026 Süreçleri)

Boşanma kararının nüfusa işlenme süresi, kararın türüne ve mahkemenin iş yoğunluğuna göre değişiklik gösterir. Duruşma gününden itibaren hesaplandığında, sürecin tamamlanması anlaşmalı ve çekişmeli davalarda tamamen farklı zaman çizelgelerine tabidir.

Özellikle yeniden evlenmeyi planlayanlar, kredi çekecek olanlar veya gayrimenkul alım satımı yapacak kişiler için bu sürenin doğru hesaplanması hayati önem taşır. Zira nüfusta hala evli görünmek, yapılacak birçok resmi işlemi durdurabilir veya daha karmaşık hale getirebilir.

Aşağıdaki tabloda süreçlerin ortalama sürelerini karşılaştırmalı olarak inceleyebilirsiniz:

Anlaşmalı Boşanmalarda Nüfusa İşlenme Süresi

Anlaşmalı boşanmalarda süreç çok daha hızlı işler. Duruşma yapılıp boşanma kararı verildikten sonra, taraflar anlaşmalı boşanma avukatı aracılığıyla süreci hızlandırabilirler. Avukatlar, gerekçeli kararın yazılmasını hızla talep eder ve karar yazılır yazılmaz elden tebliğ alarak aynı gün "istinaftan feragat dilekçesi" sunarlar.

Her iki taraf (veya avukatları) istinaftan feragat ettiğinde, iki haftalık yasal bekleme süresi ortadan kalkar. Mahkeme aynı gün veya ertesi gün kesinleşme şerhini düzenler. Kesinleşen karar, yine 1-2 gün içinde UYAP üzerinden MERNİS sistemine gönderilir.

2026 yılı güncel pratiğinde, tecrübeli bir avukatla yürütülen anlaşmalı boşanma davasında, duruşma tarihinden itibaren nüfus kayıtlarının tamamen güncellenmesi ortalama 7 ila 10 gün arasında tamamlanabilmektedir. Bu, hukuki sistemin izin verdiği en hızlı senaryodur.

Çekişmeli Boşanmalarda Nüfusa İşlenme Süresi

Çekişmeli davalarda ise durum çok daha karmaşıktır. Öncelikle hakimin gerekçeli kararı yazması yasal olarak 30 güne kadar sürebilir (ve iş yoğunluğu sebebiyle bazen bu süre aşılabilir). Karar yazıldıktan sonra taraflara resmi tebligat gönderilir ve tebliğ süreci beklenir.

Tebligat taraflara ulaştıktan sonra 2 haftalık istinaf süresi başlar. Eğer bu 2 hafta içinde her iki taraf da üst mahkemeye itiraz etmezse karar kesinleşir. Kesinleşme sonrası mahkeme kalemi işlemi yapar ve MERNİS'e gönderir. İtiraz olmaması durumunda dahi çekişmeli bir davanın nüfusa işlenmesi duruşmadan sonra en az 1,5 - 2 ayı bulmaktadır.

Eğer taraflardan biri karara itiraz eder (İstinaf yoluna başvurur) ise, süreç tamamen durur. Dosya Bölge Adliye Mahkemesi'ne gider ve oradan karar gelmesi 1 ile 2 yıl arasında sürebilir. Bu uzun yargılama dönemi boyunca nüfus kaydı "evli" olarak kalmaya devam eder.

E-Devlet Üzerinden Boşanma Kaydı Sorgulama Nasıl Yapılır?

Sürecin hangi aşamada olduğunu bizzat takip etmek günümüzde E-Devlet kapısı sayesinde oldukça kolaylaşmıştır. Adliyelere veya nüfus müdürlüklerine fiziksel olarak gitmeden, sadece birkaç tıklama ile medeni durumunuzun güncellenip güncellenmediğini kontrol edebilirsiniz.

Bunun için e-devlet sistemine T.C. kimlik numaranız ve şifrenizle giriş yapmanız gerekmektedir. Arama çubuğuna "Nüfus Kayıt Örneği Sorgulama" yazarak ilgili hizmete ulaşabilirsiniz. Bu belgede medeni hal kısmında "BEKAR" veya "BOŞANMIŞ" ibaresini görüyorsanız, mahkeme kararı nüfusa başarılı bir şekilde işlenmiş demektir.

Eğer dava sürecini takip etmek istiyorsanız, e-devlet üzerinden UYAP Vatandaş Portalına geçiş yapabilir ve davanızın statüsünün "Karara Çıkmış" veya "Kesinleşmiş" olup olmadığını kontrol edebilirsiniz. Karar kesinleşmiş görünmesine rağmen 1-2 haftadır nüfus kaydınız değişmiyorsa, bildirim sürecinde bir aksaklık var demektir.

Mahkeme Kararı Nüfusa Bildirmezse Ne Yapılmalıdır?

Teknolojik altyapı ne kadar gelişmiş olursa olsun, bazen insan hatası, bazen de sistem kaynaklı hatalar nedeniyle kesinleşen boşanma kararları nüfusa gönderilmeyebilir veya gönderilse bile MERNİS sistemine düşmeyebilir. Böyle bir durumla karşılaştığınızda paniğe kapılmanıza gerek yoktur, çözümü oldukça basittir.

Yasal süre olan 10 gün geçmiş ve e-devlet sorgulamasında medeni haliniz hala "Evli" görünüyorsa, inisiyatif alarak süreci hızlandırmanız gerekecektir. Bu noktada profesyonel yardım almak süreci kısaltacaktır. Eğer davanızı başından beri takip eden bir avukatınız yoksa, İstanbul'da boşanma avukatı olarak hizmet veren tecrübeli bir hukuk bürosundan bu aşamada danışmanlık talep edebilirsiniz.

Mahkeme Kalemi İle İletişime Geçmek

İlk adım, kararı veren Aile Mahkemesinin kalemi ile iletişime geçmektir. Çoğu zaman, dosya numarasını belirterek durumu izah ettiğinizde, zabıt katibi sistem üzerinden kontrol sağlar. Gönderim unutulmuşsa anında butona basarak işlemi gerçekleştirir. Sistem hatası varsa kaydı yeniler.

Bu iletişimi telefonla kurmak çoğu adliyede santral yoğunluğu nedeniyle zor olabilir. En etkili yöntem, bizzat mahkeme kalemine giderek durumu nazikçe izah etmektir. Memurlar, kesinleşme şerhi düşülmüş dosyalar için bu işlemi dakikalar içinde çözebilmektedir.

Nüfusa Bildirim İçin Talep Dilekçesi Sunmak

Eğer sözlü iletişimle sorun çözülemiyorsa veya uzaktaysanız, resmi bir talep dilekçesi yazarak mahkemeden kararın nüfusa işlenmesini talep edebilirsiniz. Bu dilekçeyi UYAP Vatandaş Portalı üzerinden elektronik imza ile veya bizzat adliyeye giderek sunabilirsiniz.

Aşağıda bu durumlar için kullanabileceğiniz örnek bir dilekçe taslağı yer almaktadır:

Boşanma Kararı Nüfusa İşlendikten Sonra Yapılması Gerekenler Nelerdir?

Mahkeme kararı Nüfus Müdürlüğüne bildirilip medeni durumunuz sistemde "Bekar" (veya Boşanmış) olarak güncellendikten sonra süreç tamamlanmış sayılmaz. Medeni hal değişikliği, hayatınızdaki birçok resmi belgeyi doğrudan etkiler. Bu nedenle harekete geçmeniz gereken yasal ve idari işlemler bulunmaktadır.

Özellikle boşanan kadının soyadının değişmesi, birçok evrakın yenilenmesini zorunlu kılar. Bu yenileme işlemlerini geciktirmek, ileride bankacılık işlemlerinde, seyahatlerde veya resmi başvurularda ciddi sorunlara yol açabilir. Boşanma Sonrası Pasaport Kimlik ve Soyadı Değişimi yazımızda bu konulara detaylıca değinmiştik.

Kimlik Belgesinin (Nüfus Cüzdanı) Yenilenmesi

İlk yapmanız gereken işlem, T.C. Kimlik Kartınızı yenilemektir. Eski nüfus cüzdanlarında medeni hal bilgisi fiziksel olarak kartın üzerinde yazarken, yeni çipli kimlik kartlarında bu bilgi çipin içinde elektronik olarak tutulmaktadır. Kimlik kartınızın üzerindeki fotoğrafın eski olması veya (kadınlar için) soyadının değişmiş olması yenilemeyi mecburi kılar.

Kimlik yenileme işlemi için Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Genel Müdürlüğü randevu sisteminden (Alo 199 veya e-devlet) randevu almalısınız. Randevuya giderken sistem üzerinde boşanma işleminiz zaten görünmüş olacağı için yanınızda mahkeme kararı götürmenize gerek yoktur. Sadece eski kimliğiniz, bir adet biyometrik fotoğraf ve değerli kağıt bedelini ödemiş olmanız yeterlidir.

Pasaport ve Ehliyet Değişim İşlemleri

Kimliğinizi yeniledikten sonra, eğer adınıza düzenlenmiş bir pasaportunuz veya sürücü belgeniz (ehliyetiniz) varsa, özellikle soyadı değişikliği yaşayan tarafın (genellikle kadının) bu belgeleri de yenilemesi gerekir. Aksi takdirde yurtdışına çıkışlarda kimlikteki soyadı ile pasaporttaki soyadının uyuşmaması nedeniyle uçuşa alınmama riski doğar.

Bankalardaki hesaplarınız, tapu kayıtlarındaki isimleriniz ve abonelikleriniz (elektrik, su, internet) de değişen medeni durum ve soyadına göre güncellenmelidir. Bankalar, e-devlet üzerinden alacağınız vukuatlı nüfus kayıt örneği ile bu güncellemeyi sistemlerinde yaparlar.

Boşanan Kadının Soyadı Durumu ve Nüfus Kaydı Değişikliği

Boşanma kararının nüfusa işlenmesiyle birlikte en belirgin değişiklik kadının soyadında yaşanır. Türk Medeni Kanunu'nun ilgili hükümleri gereğince, boşanma kararının kesinleşmesi ve nüfusa işlenmesiyle birlikte kadın kural olarak evlenmeden önceki bekarlık soyadına geri döner.

Bu dönüş işlemi MERNİS sisteminde otomatik olarak gerçekleşir. Karar nüfusa işlendiği an, kadının soyadı sistemde bekarlık soyadı ile değiştirilir. Ancak bu kuralın bazı istisnaları ve tarafların farklı talepleri doğrultusunda şekillenebilecek hukuki yolları mevcuttur.

Bekarlık Soyadına Dönüş Süreci

Mahkeme kararında soyadı ile ilgili özel bir hüküm yoksa, MERNİS sistemi standart prosedürü uygular. Kadının kütüğü, evlilik birliği içindeyken bulunduğu kocasının kütüğünden alınarak, evlenmeden önceki baba kütüğüne geri taşınır. Yeni çıkartılacak tüm evraklarda kadının kızlık soyadı yer alır.

Eğer kadın evlenmeden önce dul statüsünde ise (yani daha önceki bir evliliğinden boşanmış veya eşi vefat etmişse), mahkeme kararıyla önceki kocasının soyadını kullanma hakkını elde etmemişse, bekar (hiç evlenmemiş) olduğu dönemdeki kızlık soyadına döner.

Boşandığı Eşinin Soyadını Kullanmaya Devam Etmek İsteyenler

Bazı durumlarda kadın, mesleki kariyeri, iş hayatındaki tanınırlığı veya çocuğunun soyadı ile aynı soyadını taşıma isteği nedeniyle boşandığı kocasının soyadını kullanmaya devam etmek isteyebilir. Hukukumuz, belirli şartların sağlanması halinde buna imkan tanımaktadır.

Boşanan kadının eşinin soyadını kullanmaya devam edebilmesi için iki temel şart vardır:

• Bu soyadını kullanmakta menfaati bulunmalıdır (Örn: Doktor, avukat veya akademisyen olarak bu soyadı ile tanınmış olmak).
• Bu kullanımın boşandığı kocaya hiçbir zarar vermeyecek olması gerekir.

Bu talebin mahkemeye iletilmesi ve hakimin bunu gerekçeli karara açıkça yazması şarttır. Hakim izin verirse, bu karar nüfusa bildirilir ve MERNİS sistemi kadının soyadını değiştirmez. Eğer boşanma davası sırasında bu talep unutulmuşsa, boşanma kesinleştikten sonra Aile Mahkemesinde ayrı bir "Boşandığı Eşin Soyadını Kullanmaya İzin Davası" açılması gerekecektir.

Yabancı Mahkeme Boşanma Kararları Türkiye'de Nüfusa Nasıl İşlenir?

Yurt dışında yaşayan Türk vatandaşları veya yabancı eşle evli olanların bulundukları ülkenin mahkemelerinde boşandıklarında, bu karar Türkiye'de otomatik olarak geçerli olmaz. Almanya'da, Amerika'da veya Fransa'da boşanmış olmanız, Türk nüfus kayıtlarında hala "Evli" görünmenize engel değildir. Bu durumun düzeltilmesi için Türkiye'de ek işlemler yapılması zorunludur.

Yabancı mahkeme kararlarının Türk nüfus kayıtlarına işlenebilmesi için 2026 yılı itibarıyla önünüzde iki farklı hukuki yol bulunmaktadır: Nüfus müdürlüğünden idari yolla tanıma veya Aile mahkemesinde tanıma ve tenfiz davası açmak.

Nüfus Müdürlüğünde İdari Yoldan Tanıma İşlemi

Son yıllarda yapılan yasal düzenlemelerle, eski eşlerin her ikisinin de rızası ve işbirliği olması şartıyla mahkemeye gitmeden direkt nüfus müdürlüğünden işlem yapılabilmesinin önü açılmıştır. Eğer eski eşinizle aranızda bir sorun yoksa ve ikiniz de imza vermeye hazırsanız, bu en hızlı yoldur.

Bunun için her iki tarafın (veya özel yetkili vekaletname verdikleri avukatlarının) yabancı mahkeme kararının aslı, apostil şerhi ve yeminli tercümesi ile birlikte konsolosluklara veya Türkiye'deki nüfus müdürlüklerine başvurmaları gerekir. Memur belgeleri inceler, şartlar uygunsa doğrudan MERNİS sistemine boşanmayı işler.

Tanıma ve Tenfiz Davası Yoluyla Nüfusa İşleme

Eğer eski eşiniz nüfus müdürlüğüne veya konsolosluğa gelmek istemiyorsa, ulaşılamıyorsa veya idari yoldan tanıma başvurunuz reddedilmişse, tek çare Türkiye'de Aile Mahkemesinde "Tanıma ve Tenfiz Davası" açmaktır.

Bu davada mahkeme, yabancı ülkede verilen boşanma kararını esastan incelemez (kim haklı, kim haksız bakmaz). Sadece kararın Türk kamu düzenine aykırı olup olmadığını ve savunma hakkının kısıtlanıp kısıtlanmadığını denetler. Dava sonuçlanıp Türkiye'deki mahkemenin kararı da kesinleştiğinde, yukarıda anlattığımız UYAP-MERNİS entegrasyonu devreye girer ve yabancı boşanma kararı Türk nüfusuna işlenmiş olur.

Vukuatlı Nüfus Kayıt Örneğinde Boşanma Nasıl Görünür?

Boşanma işlemi nüfusa işlendikten sonra e-devletten alacağınız vukuatlı nüfus kayıt örneğinde eski evliliğinize dair bilgilerin tamamen silineceğini düşünüyorsanız yanılıyorsunuz. Resmi kayıtlarda "silinme" diye bir işlem yoktur; sadece "güncellenme" ve "şerh düşülme" vardır.

Vukuatlı nüfus kayıt örneği aldığınızda, eski eşinizin ismi, evlenme tarihiniz ve boşanma tarihiniz alt kısımda "Açıklamalar" veya "Düşünceler" hanesinde görünmeye devam edecektir. Orada, örneğin "İstanbul (...). Aile Mahkemesinin .../.../2026 tarihli ve 2026/... Esas numaralı kararı ile boşanmıştır" şeklinde bir not yer alır.

Ancak belgenin en üstünde yer alan aktif "Medeni Hali" bölümünde açıkça "Bekar" yazar. Bankalar, konsolosluklar veya diğer resmi kurumlar için önemli olan kısım bu güncel medeni hal bilginizdir. Geçmiş evlilik kayıtlarının vukuatlı belgede görünmesi hukuki bir engel teşkil etmez, sadece devletin tarihi kayıt tutma zorunluluğunun bir sonucudur.

Yabancı Uyruklu Eş İle Boşanmada Nüfus Bildirimi Nasıl Olur?

Türkiye'de bir Aile Mahkemesinde yabancı uyruklu bir eşten boşanıldığında, Türk vatandaşı olan tarafın nüfus kaydı anlattığımız standart UYAP-MERNİS prosedürü ile güncellenir. Türk vatandaşı açısından süreçte bir farklılık yoktur.

Ancak mahkemenin UYAP üzerinden yaptığı bildirim, yabancı uyruklu eşin kendi ülkesindeki nüfus kayıtlarını otomatik olarak değiştirmez. Türkiye Cumhuriyeti'nin MERNİS sistemi ile örneğin Almanya'nın nüfus sistemi birbirine doğrudan entegre değildir.

Yabancı uyruklu eşin, kendi ülkesindeki kayıtları güncelleyebilmesi için Türkiye'de kesinleşen gerekçeli kararı, kesinleşme şerhini alması, bunlara Türkiye'de "Apostil" şerhi vurdurması ve kendi diline tercüme ettirmesi gerekir. Daha sonra bu belgelerle kendi ülkesinin konsolosluğuna veya ülkesindeki ilgili makamlara başvurarak durumu tescil ettirmelidir.