İstanbul Miras Avukatı
Veraset ilamından mal kaçırma (muris muvazaası) davalarına, saklı pay ve tenkisten mirasın reddine kadar tüm miras uyuşmazlıklarında; Av. Aydın Aydar'ın 30 yılı aşkın tecrübesiyle stratejik hukuki temsil.
Hemen Ulaşın
0531 274 12 55
30 Saniyede Miras Hukuku: Bilmeniz Gereken 6 Temel Kural
2. Sağ kalan eş, çocuklarla birlikte mirasın 1/4'ünü, anne-baba ile birlikte 1/2'sini alır (TMK m. 499).
3. Mirasçılık belgesi (veraset ilamı) noterden ya da sulh hukuk mahkemesinden alınır (TMK m. 598).
4. Mirasın reddi süresi ölümü öğrenmeden itibaren 3 aydır (TMK m. 606) ve kaçırılırsa borçlardan sorumlu olursunuz.
5. Tenkis davası, saklı payınızın zedelendiğini öğrenmenizden itibaren 1 yıl, her hâlde 10 yıl içinde açılmalıdır (TMK m. 571).
6. Mirastan mal kaçırma (muris muvazaası) davasında ise zamanaşımı yoktur; her zaman açılabilir.
Miras Nasıl Paylaşılır? Yasal Mirasçılar ve Miras Payları
- 1. Zümre (Altsoy): Mirasbırakanın çocukları, torunları. Çocuklar mirası eşit paylaşır; ölen çocuğun yerini kendi çocukları alır (TMK m. 495). Evlatlık ve evlilik dışı doğup soybağı kurulmuş çocuk da öz çocukla aynı haklara sahiptir.
- 2. Zümre (Ana-Baba): Altsoy yoksa anne ve baba eşit mirasçıdır. Anne veya baba önce ölmüşse onun payı kendi altsoyuna, yani mirasbırakanın kardeşlerine geçer (TMK m. 496).
- 3. Zümre (Büyük Ana-Büyük Baba): İlk iki zümre yoksa dede ve nineler ile onların altsoyu (amca, hala, dayı, teyze ve çocukları) mirasçı olur.
- Sağ Kalan Eş: Zümre dışıdır; hangi zümreyle birlikte mirasçı olduğuna göre payı belirlenir (TMK m. 499).
- Devlet: Hiçbir mirasçı ve vasiyet yoksa miras Devlete kalır.
| Hayatta Olan Mirasçılar | Sağ Kalan Eşin Payı | Diğer Mirasçıların Payı |
|---|---|---|
| Eş + çocuk(lar) | 1/4 | Kalan 3/4 çocuklar arasında eşit |
| Eş + anne ve baba (çocuk yok) | 1/2 | Anne 1/4, baba 1/4 |
| Eş + kardeş(ler) (anne-baba ölmüş) | 1/2 | Kalan 1/2 kardeşler arasında eşit |
| Eş + dede/nine zümresi | 3/4 | Kalan 1/4 üçüncü zümreye |
| Sadece eş (başka mirasçı yok) | Tamamı | — |
| Sadece çocuklar (eş yok) | — | Tamamı çocuklar arasında eşit |
Sağ Kalan Eşin Miras Payı Nasıl Hesaplanır?
Neden Bu Ayrım Hayati Önemde?
Veraset İlamı (Mirasçılık Belgesi) Nasıl Alınır?
Mirasçılık Belgesi Alma Adımları
Mirastan Mal Kaçırma (Muris Muvazaası) Davası
- Bedel ödenmemiş olması: Devralanın satış bedelini ödeyecek ekonomik gücünün bulunmaması veya banka kaydı, dekont gibi bir ödeme izinin hiç olmaması.
- Bedeller arasındaki fahiş fark: Taşınmazın gerçek değeri ile tapuda gösterilen satış bedeli arasındaki büyük uçurum.
- Mirasbırakanın satmaya ihtiyacı olmaması: Ekonomik durumu iyi olan, gelirini karşılayan bir kişinin tek taşınmazını satmasını gerektiren makul bir sebebin bulunmaması.
- Devrin zamanlaması ve kişisi: Ölüme yakın dönemde yapılması veya yalnızca belirli bir çocuğa (ya da onun eşine, çocuğuna) yapılması.
- Fiilî durumun değişmemesi: Devirden sonra da taşınmazı mirasbırakanın kullanmaya, kirasını almaya devam etmesi.
- Tanık beyanları ve yerel bilgi: Aile içi konuşmalar, komşu ve akraba beyanları, keşif ve bilirkişi incelemesi.
Her Devir Mal Kaçırma Değildir
Saklı Pay ve Tenkis Davası: Vasiyetle Mirasım Elimden Alınabilir mi?
| Mirasçı | Saklı Pay Oranı |
|---|---|
| Altsoy (çocuk, torun) | Yasal miras payının 1/2'si |
| Anne ve babadan her biri | Yasal miras payının 1/4'ü |
| Sağ kalan eş (altsoy veya anne-baba zümresiyle birlikte) | Yasal miras payının tamamı |
| Sağ kalan eş (diğer hâllerde) | Yasal miras payının 3/4'ü |
| Kardeşler | Saklı pay yoktur (2007'de kaldırıldı) |
Tenkiste 1 Yıllık Süreyi Kaçırmayın
Vasiyetname Türleri ve Vasiyetnamenin İptali Davası
Bilgisayarda Yazılan Vasiyetname Geçersizdir
Mirasın Reddi (Reddi Miras): Borç Mirasından Kurtulmak
- Gerçek ret: Süresi içinde mahkemeye başvurarak mirası reddetmek. Reddeden mirasçı hiç mirasçı olmamış sayılır ve payı diğer mirasçılara geçer.
- Hükmen ret: Mirasbırakanın ölüm tarihinde ödemeden aczi açıkça belli veya resmen tespit edilmişse, miras başvuru yapılmasa dahi reddedilmiş sayılır. Ancak alacaklılar takibe geçtiğinde bunu "mirasın hükmen reddi" davasıyla tespit ettirmek gerekir.
- Tereke defteri (defter tutma): Borç mu, mal mı fazla bilmiyorsanız 1 ay içinde defter tutulmasını isteyip terekenin gerçek durumunu gördükten sonra karar verebilirsiniz.
- Dikkat: Terekeden mal satmak, banka hesabındaki parayı çekmek veya eşyayı sahiplenmek mirası kabul anlamına gelir ve ret hakkınızı düşürür. Reddi düşünüyorsanız terekeye ait hiçbir değere dokunmayın.
Miras Paylaşılmıyor: Ortaklığın Giderilmesi (İzale-i Şuyu) Davası
Satıştan Önce Denenmesi Gereken Yol: Miras Taksim Sözleşmesi
Veraset ve İntikal Vergisi: Süreler ve Ödeme Takvimi
Miras Davalarında Kritik Süreler ve Görevli Mahkeme
| Dava / İşlem | Süre | Görevli Mahkeme |
|---|---|---|
| Mirasın reddi | 3 ay | Sulh Hukuk |
| Tenkis davası | 1 yıl / her hâlde 10 yıl | Asliye Hukuk |
| Vasiyetnamenin iptali | 1 yıl / 10 yıl (iyiniyetli), 20 yıl (kötüniyetli) | Asliye Hukuk |
| Muris muvazaası (tapu iptali ve tescil) | Süre yok | Asliye Hukuk |
| Mirasçılık belgesi | Süre yok | Noter veya Sulh Hukuk |
| Ortaklığın giderilmesi | Süre yok | Sulh Hukuk |
| Veraset ve intikal vergisi beyannamesi | 4 ay (yurt dışı hâllerinde 6-8 ay) | Vergi Dairesi |
Miras Davanızda Neden Aydar Hukuk?
- Mal rejimi ve miras kesişiminde uzmanlık: Aile hukukundaki derinliğimiz sayesinde sağ kalan eşin katılma alacağını ihmal etmeyiz; çoğu dosyada en büyük kazanç kalemi budur.
- Delil odaklı çalışma: Tapu kayıtları, banka hareketleri, kredi dosyaları, sağlık ve hastane kayıtları ile tanık listesi daha ilk dilekçede eksiksiz sunulur.
- Doğru dava türü, doğru sıra: Muris muvazaası, tenkis, denkleştirme ve istihkak davalarının hangisinin — hangi sırayla — açılacağı sonucu belirler.
- Önce uzlaşma: Mümkün olan her dosyada taksim sözleşmesi ve arabuluculuk yolunu deneriz; satışta değer kaybetmenizi istemeyiz.
- Yurt dışındaki mirasçılar: Vekâletname ile süreci baştan sona yürütür, Türkiye'ye gelmenize gerek bırakmayız.
- Şeffaf iletişim: Dosyanızın her aşamasında bilgilendirilir, duruşma öncesi strateji birlikte gözden geçirilir.
İlk Görüşmeye Getirmeniz Gerekenler
Hizmet Kapsamı
Sıkça Sorulan Sorular
Miras nasıl paylaşılır, kimler mirasçı olur?
Miras, zümre sistemine göre paylaşılır. Birinci zümre altsoy (çocuklar ve torunlar), ikinci zümre anne-baba ve onların altsoyu (kardeşler), üçüncü zümre büyük anne-büyük babalardır. Yakın zümrede tek bir mirasçı bile varsa uzak zümre mirastan pay alamaz. Sağ kalan eş ise zümre dışıdır ve her hâlde mirasçıdır.
Eşin miras payı ne kadardır?
TMK m. 499'a göre sağ kalan eş; çocuklarla birlikte mirasın 1/4'ünü, anne-baba zümresiyle birlikte 1/2'sini, büyük anne-büyük baba zümresiyle birlikte 3/4'ünü alır. Bunların hiçbiri yoksa mirasın tamamı eşe kalır. Ayrıca eş, miras payından önce mal rejimi tasfiyesinden doğan katılma alacağını da talep edebilir.
Veraset ilamı (mirasçılık belgesi) nereden alınır?
Mirasçılık belgesi, TMK m. 598 uyarınca noterden veya mirasbırakanın son yerleşim yeri sulh hukuk mahkemesinden alınabilir. Noter başvurusu genellikle aynı gün sonuçlanır. Yabancılık unsuru bulunan, nüfus kayıtları eksik veya soybağı tartışmalı dosyalarda noter belge düzenleyemez; mahkemeye başvurmak gerekir.
Mirastan mal kaçırma (muris muvazaası) davası nasıl açılır?
Mirasbırakanın taşınmazını gerçekte bağışladığı hâlde tapuda satış gibi göstermesi hâlinde, mirasçılar asliye hukuk mahkemesinde tapu iptali ve tescil davası açar. Dava, mirasbırakanın son yerleşim yeri mahkemesinde açılır. Bedelin hiç ödenmemiş olması, bedeller arasındaki fahiş fark ve mirasbırakanın satmaya ihtiyacının bulunmaması en güçlü ispat unsurlarıdır.
Muris muvazaası davasında zamanaşımı var mı?
Hayır. Muris muvazaasına dayalı tapu iptali ve tescil davası herhangi bir zamanaşımı veya hak düşürücü süreye tabi değildir; her zaman açılabilir. Buna karşılık tenkis davası 1 yıllık hak düşürücü süreye tabi olduğundan, hangi davanın açılacağının baştan doğru belirlenmesi gerekir.
Saklı pay nedir, kimlerin saklı payı vardır?
Saklı pay, mirasbırakanın vasiyet veya bağışla dahi ortadan kaldıramayacağı asgari miras payıdır. TMK m. 506'ya göre altsoy için yasal miras payının 1/2'si, anne ve babadan her biri için 1/4'ü, sağ kalan eş için altsoy veya anne-baba zümresiyle birlikte mirasçı olduğunda payının tamamı, diğer hâllerde 3/4'üdür. Kardeşlerin saklı payı 2007 yılında kaldırılmıştır.
Tenkis davası ne zamana kadar açılabilir?
TMK m. 571 uyarınca tenkis davası, saklı payın zedelendiğinin öğrenildiği tarihten itibaren 1 yıl ve her hâlde vasiyetnamelerde açılma tarihinden, diğer tasarruflarda mirasın açılmasından itibaren 10 yıl içinde açılmalıdır. Bu bir hak düşürücü süredir. Ancak tenkis iddiası def'i yoluyla her zaman ileri sürülebilir.
Reddi miras süresi ne kadardır?
Mirasın reddi süresi TMK m. 606 uyarınca 3 aydır. Bu süre yasal mirasçılar için mirasbırakanın ölümünü öğrendikleri tarihten, vasiyetname ile atanmış mirasçılar için tasarrufun kendilerine resmen bildirildiği tarihten başlar. Ret beyanı mirasbırakanın son yerleşim yeri sulh hukuk mahkemesine yapılır.
Reddi miras yapmazsam mirasbırakanın borçlarından sorumlu olur muyum?
Evet. Süresi içinde reddedilmeyen miras, borçlarıyla birlikte kabul edilmiş sayılır ve mirasçılar bu borçlardan kendi malvarlıklarıyla sorumlu olur. Yalnızca mirasbırakanın ölüm tarihinde ödemeden aczi açıkça belli veya resmen tespit edilmişse miras hükmen reddedilmiş sayılır; alacaklı takibe geçtiğinde bu durumun mahkemece tespiti istenir.
El yazısıyla yazılmış vasiyetname geçerli midir?
Geçerlidir; ancak TMK m. 538'deki üç şartın tamamını taşımalıdır: metnin baştan sona mirasbırakanın kendi el yazısıyla yazılmış olması, yıl-ay-gün olarak tarih içermesi ve imzalanmış olması. Bilgisayarda yazılıp imzalanan, tarihi eksik olan veya bir başkasının yazdığı vasiyetnameler şekil şartı nedeniyle iptal edilir.
Vasiyetnamenin iptali davası hangi sürede açılır?
TMK m. 559 uyarınca iptal davası; tasarrufu, iptal sebebini ve hak sahibi olunduğunu öğrenme tarihinden itibaren 1 yıl, her hâlde vasiyetnamenin açılmasından itibaren iyiniyetli davalılara karşı 10 yıl, iyiniyetli olmayan davalılara karşı 20 yıl içinde açılmalıdır. Hükümsüzlük def'i yoluyla her zaman ileri sürülebilir.
Mirasçılar anlaşamazsa taşınmaz nasıl paylaşılır?
Anlaşma sağlanamazsa sulh hukuk mahkemesinde ortaklığın giderilmesi (izale-i şuyu) davası açılır. Mahkeme önce taşınmazın aynen taksimini araştırır; mümkün değilse açık artırma ile satışına karar verir ve bedel paylar oranında dağıtılır. Satışta genellikle rayiç değerin altında bedel oluştuğundan, önce miras taksim sözleşmesi denenmelidir.
Veraset ve intikal vergisi ne zaman beyan edilir ve ödenir?
Ölüm Türkiye'de gerçekleşmiş ve mükellef Türkiye'de ise beyanname ölümü izleyen 4 ay içinde verilir; mükellef yurt dışındaysa 6 ay, ölüm yurt dışında olup mükellef başka bir ülkedeyse 8 aydır. Tahakkuk eden vergi 3 yıl içinde, her yıl mayıs ve kasım aylarında iki eşit taksitte ödenir.
Miras davası hangi mahkemede ve nerede açılır?
TMK m. 576 uyarınca miras, mirasbırakanın son yerleşim yerinde açılır; tenkis, vasiyetnamenin iptali, mirasın paylaştırılması ve miras sebebiyle istihkak davaları bu yer mahkemesinde görülür. Görev bakımından mirasçılık belgesi, mirasın reddi ve ortaklığın giderilmesi sulh hukuk mahkemesinde; tenkis, vasiyetnamenin iptali ve tapu iptal-tescil davaları asliye hukuk mahkemesinde görülür.
Miras avukatı ücreti ne kadardır?
Avukatlık ücreti, Türkiye Barolar Birliği Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin altında kalmamak kaydıyla dosyanın kapsamına göre belirlenir. Mirasçılık belgesi gibi işler maktu ücrete tabi iken; tenkis, tapu iptal-tescil ve ortaklığın giderilmesi gibi konusu para ile ölçülebilen davalarda nispi ücret uygulanır. Görüşme sonrasında dosyanızın kapsamını değerlendirip yazılı ve net bir ücret teklifi sunuyoruz.
Diğer Hizmetler
Hukuki Desteğe mi İhtiyacınız Var?
Süreci profesyonel bir şekilde yönetmek için hemen randevu oluşturun.
Randevu Al