TMK Madde 239: Katılma Alacağı ve Değer Artış Payının Ödenmesi

Mal rejiminin tasfiyesinde eşe tanınan hak şahsi alacak hakkıdır; ayın olarak ödeme borçlu eşe tanınmış bir haktır ve alacaklı eş ayrık durumlar dışında tapu iptali ve tescil isteyemez; eşe devredilen taşınmaz alacaklı eşin kişisel malının ikamesi olsa bile değer artış payı alacağına hükmedilir

Olay: Davacı eşin babasından kalan bir taşınmazın yerine, mirasçıların yapı kooperatifiyle yaptığı anlaşma sonucunda davacıya miras payına karşılık bir daire düşmüştür. Davacı, dairenin tapusunun kendisine devrileceği aşamada eşinin isteğiyle tapuyu eş adına çıkartmıştır. İlk derece mahkemesi tapu iptali ve tescil talebini reddedip alacağa hükmetmiş; bölge adliye mahkemesi ise davacının bağış iradesi bulunmadığını ve dairenin onun kişisel malı olduğunu kabul ederek tapunun iptaline ve davacı adına tesciline karar vermiştir.

Karar: Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, mal rejimi sona erdiğinde eşlerin tasfiye davası sonucunda katkı payı, değer artış payı ve artık değere katılma alacağı haklarının doğduğunu, eşlerden birine ait malvarlığında diğer tarafın mülkiyet veya başka ayni hak talebinin söz konusu olamayacağını ve tasfiye isteyen eşe tanınan hakkın ayni olmayıp şahsi alacak hakkı olduğunu belirtmiştir (TMK 227/1, 231, 236/1; YİBGK 07.10.1953, 1953/8 E., 1953/7 K.). TMK 239/1 ve 226/3'ten borcun ayın olarak ödenmesinin borçlu eşe tanınmış bir hak olduğunu, tasfiye alacaklısının ayrık durumlar dışında ayni hak isteğinde bulunamayacağını, ancak borçlu eş isterse dava sonuçlanıncaya kadar borcunu ayın olarak ödemeyi kabul edebileceğini açıklamıştır. Bu kuralın istisnalarının TMK 226/2'deki üstün yarar ve TMK 240'taki aile konutu ile ev eşyası hâlleri olarak tahdidi biçimde sayıldığını, somut olayda bu istisnaların bulunmadığını belirtmiştir. Dairenin davacının kişisel malının ikamesi olduğu kabulünü yerinde bulmuş; ancak tasfiye isteyen eşe tanınan hak şahsi alacak hakkı olduğundan tapu iptali ve tescil yerine davacının değer artış payı alacağının kabulüne karar verilmesi gerektiğini belirterek bölge adliye mahkemesi kararını bu taşınmaz yönünden oy birliğiyle bozmuştur.

Not: Karar OY BİRLİĞİYLE ve BOZMA biçiminde verilmiştir. ⚠️ Karar, eşe yapılan devrin bağış olmadığı ve dairenin davacının kişisel malının ikamesi olduğu yönündeki kabulü DOĞRU bulmuştur; bozma yalnız sonucun TAPU İPTALİ olarak kurulmasına ilişkindir. Aynı formül 2. Hukuk Dairesinin 11.01.2024 tarihli ve E. 2022/10035, K. 2024/171 sayılı kararında da yer almaktadır. Kişi, yer ve taşınmaz bilgileri aktarılmamıştır.

Tasfiyede ayni hak talebi yasağının istisnaları TMK 226/2 ve TMK 240'ta tahdidi olarak sayılmıştır; ayni haklarda kural olarak zamanaşımı işlemediğinden tapu iptali talebinin zamanaşımıyla reddi hatalıdır, ancak ayni talep yasağı nedeniyle ret sonuç itibarıyla doğrudur

Olay: Davacı eş tapu iptali ve tescil, bu mümkün olmazsa katkı payı alacağı istemiştir. Alt derece mahkemeleri, tapu iptali ve tescil talebini de zamanaşımının dolduğu gerekçesiyle reddetmiştir.

Karar: Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, mal rejimi sona erdiğinde eşlerin tasfiye davası sonucunda katkı payı, değer artış payı ve artık değere katılma alacağı haklarının doğduğunu, eşlerden birine ait malvarlığında diğer tarafın mülkiyet veya başka ayni hak talebinin söz konusu olamayacağını belirtmiştir. Borcun ayın olarak ödenmesinin borçlu eşe tanınmış bir hak olduğunu, bu kuralın istisnalarının TMK 226/2'de düzenlenen alacaklı eşin paylı malda üstün yararını kanıtlaması ve TMK 240'ta düzenlenen aile konutu veya eşyanın söz konusu olması hâlleriyle tahdidi olarak belirtildiğini açıklamıştır. Ayrıca ayni haklarda kural olarak hak düşürücü süre ve zamanaşımının işlemediğini, bu nedenle tapu iptali ve tescil talebinin zamanaşımı gerekçesiyle reddinin hatalı olduğunu belirtmiştir. Ancak tasfiye isteyen eşe tanınan hak şahsi alacak hakkı olduğundan ve istisnalar da bulunmadığından ret kararının sonuç itibarıyla doğru olduğunu, bu yanlışlığın giderilmesi yeniden yargılama gerektirmediğinden HMK 370/4 uyarınca bölge adliye mahkemesi kararının gerekçesi değiştirilerek ve düzeltilerek oy birliğiyle onanmasına karar vermiştir.

“Açıklanan bu kuralın istisnaları TMK'nin 226/2. maddesinde düzenlenen alacaklı eşin tasfiyeye konu paylı malda üstün yararını kanıtlaması ve aynı Kanun'un 240. maddesinde düzenlenen aile konutu veya eşyanın söz konusu olması halinde tahdidi olarak belirtilmiş olup”

Not: Karar OY BİRLİĞİYLE verilmiş ve bölge adliye mahkemesi kararı GEREKÇESİ DEĞİŞTİRİLEREK ve DÜZELTİLEREK ONANMIŞTIR. Karar, tapu iptali talebinin ZAMANAŞIMI gerekçesiyle reddini hatalı, AYNİ TALEP YASAĞI nedeniyle reddini doğru bulmuştur. Kişi, yer ve taşınmaz bilgileri aktarılmamıştır.

Katılma alacağına tasfiye tarihi olan karar tarihinden faiz yürütülür; alacak ilk derece mahkemesinin karar tarihi itibarıyla belirlenen sürüm değerleriyle hesaplanmışsa faiz ilk derece mahkemesinin karar tarihinden işletilmelidir

Olay: Katkı payı, değer artış payı ve katılma alacağı davasında kadın eş lehine artık değere katılma alacağına hükmedilmiştir. Alacak, tasfiye konusu malların ilk derece mahkemesinin karar tarihi itibarıyla belirlenen sürüm değerleriyle hesaplanmıştır. Kadın eş, bölge adliye mahkemesinin faizin başlangıç tarihine ilişkin kararını temyiz etmiştir.

Karar: Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, TMK 239/3'teki aksine anlaşma yoksa tasfiyenin sona ermesinden başlayarak katılma alacağına ve değer artış payına faiz yürütüleceğine ilişkin hüküm uyarınca artık değere katılma alacağına tasfiye tarihi olan karar tarihinden faiz yürütülmesi gerektiğini belirtmiştir. Somut olayda katılma alacağının ilk derece mahkemesinin karar tarihi itibarıyla belirlenen sürüm değerleriyle hesaplandığını ve tasfiyenin bu tarih itibarıyla gerçekleştiğini saptayarak, kadın eş lehine belirlenen alacağa ilk derece mahkemesinin karar tarihinden faiz yürütülmesi gerektiğini açıklamıştır. Bu husus gözetilmeden karar verilmesini hatalı bularak bölge adliye mahkemesi kararını diğer bozma sebepleriyle birlikte oy birliğiyle bozmuştur.

“TMK'nin 239/3. maddesinde düzenlenen“…aksine anlaşma yoksa tasfiyenin sona ermesinden başlayarak katılma alacağına ve değer artış payına faiz yürütülür…” hükmü uyarınca artık değere katılma alacağına tasfiye tarihi olan karar tarihinden itibaren faiz yürütülmesi gerekir.”

Not: Karar OY BİRLİĞİYLE verilmiştir; asıl dava yönünden bölge adliye mahkemesi kararı birden fazla sebeple BOZULMUŞ, birleşen dava yönünden ONANMIŞTIR. Faiz bakımından belirleyici olan, alacağın hangi tarihteki değerlerle hesaplandığıdır. Dava tarihinden faiz yürütülmesinin hatalı olduğuna ilişkin 2. Hukuk Dairesinin 24.01.2024 tarihli kararı TMK 227-230 şerhinde yer almaktadır. Kişi ve tutar bilgileri aktarılmamıştır.

Ölümle sona eren rejimde edinilmiş mal olan binanın aile konutu olarak kullanılan katı, tapuda bağımsız bölüm olmasa da aile konutudur ve sağ kalan eşin TMK 240 uyarınca katılma alacağına mahsuben mülkiyet veya intifa hakkı talebi kabul edilmelidir; sağ kalan eş de mirasçı olduğundan tereke borcundan kendi payı oranında sorumludur

Olay: Mal rejimi eşlerden birinin ölümüyle sona ermiş; sağ kalan eş diğer mirasçılara karşı mal rejiminin tasfiyesi ile alacak istemiş ve birleşen davada aile konutunun tespitini talep etmiştir. Edinilmiş mal olan taşınmaz bir zemin ve bir normal kattan oluşan bir binadır ve eşler normal katı aile konutu olarak kullanmıştır. İlk derece mahkemesi aile konutu tespiti talebini ve sağ kalan eşin katılma alacağına mahsuben aile konutu üzerinde mülkiyet hakkı tanınması talebini reddetmiş; değerleri de karar tarihinden yaklaşık bir buçuk yıl önceki tespitlere göre belirlemiştir.

Karar: Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, binanın tapuda bağımsız bölüm olarak kaydının bulunmamasının eşlerin fiilen kullandığı normal katın aile konutu olarak belirlenmesine engel olmadığını belirterek aile konutu tespiti talebinin reddini bozmuştur. TMK 240/1 ve 3'ü aktararak, edinilmiş mal olan taşınmazın aile konutu niteliğindeki katı üzerinde TMK 240 uyarınca mülkiyet veya intifa hakkı tanınması talebinin kabulü gerektiğini açıklamıştır. Değer yönünden, artık değere katılma alacağının malların rejimin sona erdiği tarihteki durumlarına göre ancak tasfiye tarihindeki sürüm değerleriyle hesaplanacağını, karar tarihinden yaklaşık bir buçuk yıl önceki değerlerle hesap yapılmasının doğru olmadığını ve bozmadan sonra yeni karar tarihine en yakın değerlerin belirlenmesi gerektiğini belirtmiştir. Son olarak davanın ölüme bağlı mal rejiminin tasfiyesine ilişkin olduğunu, sağ kalan eşin de ortak mirasbırakanın mirasçısı olması nedeniyle alacaklı ve borçlu sıfatlarının kısmen birleştiğini, terekeye ait borç sayılan alacaktan sağ kalan eş dahil bütün mirasçıların miras payları oranında sorumlu olduğunu ve davalıların ayrı ayrı miras payı oranında sorumlu olduğu miktarın belirlenmesi gerektiğini açıklayarak bölge adliye mahkemesi kararını kaldırmış ve ilk derece mahkemesi kararını oy birliğiyle bozmuştur.

Not: Karar OY BİRLİĞİYLE verilmiştir; asıl ve birleşen dava yönünden bölge adliye mahkemesi kararları KALDIRILMIŞ, ilk derece mahkemesi kararı BOZULMUŞTUR. Alıntıdaki parsel numarası karar metninde de kısaltılmış olduğundan üç nokta ile gösterilmiştir. Karar metninde anonimleştirilmemiş bir kişi adı geçtiğinden aktarılmamıştır. Kişi, yer ve tutar bilgileri aktarılmamıştır.

Aile konutu koruması eşlerden birinin ölümü hâlinde TMK 240 ve 652 gibi hükümlerle sağ kalan eşin hak sahipliği nedeniyle sürer; ancak malik olmayan eş ölmüş ve sağ kalan eş zaten malikse, malik olmayan eşe tanınan korumaya dayanılarak malik eşin tasarrufu sınırlandırılamaz

Olay: Malik olmayan eş, diğer eşin aile konutu üzerinde kendi rızası olmadan kurduğu ipoteğin TMK 194 uyarınca kaldırılmasını istemiştir. Dava sürerken davacı eş ölmüş, evlilik ölümle sona ermiş ve taşınmaz aile konutu niteliğini kaybetmiştir. Bölge adliye mahkemesi, mirasçıların da davayı takipte hukuki yararı bulunduğu gerekçesiyle ipoteğin kaldırılmasına karar vermiş ve Özel Dairenin bozma kararına direnmiştir.

Karar: Hukuk Genel Kurulu uyuşmazlığın, malik olmayan eşin TMK 194'e dayanarak açtığı ipoteğin kaldırılması davasında davacının ölümüyle taşınmazın aile konutu niteliğini kaybetmesi karşısında, zaten malik olan eşin kurduğu ipoteğin aile konutu koruması gereğince kaldırılıp kaldırılamayacağı noktasında toplandığını belirtmiştir. TMK 194 ile getirilen aile konutu korumasının, eşlerden birinin ölümü hâlinde sağ kalan eşin aile konutu üzerindeki hak sahipliği nedeniyle mal rejimleri ve miras hukuku hükümlerine göre sürdürüldüğünü; edinilmiş mallara katılma rejiminde TMK 240, paylaşmalı mal ayrılığında TMK 254 ve 255, mal ortaklığında TMK 279 ve mirasın paylaşımında TMK 652 ile sağ kalan eşe, ölen eşine ait olup birlikte yaşadıkları konut üzerinde katılma alacağına, paylaşmadan doğan hakkına, ortaklık payına veya miras payına mahsuben mülkiyet, intifa veya oturma hakkı tanınmasını talep hakkı verildiğini açıklamıştır. Ancak somut olayda malik olmayan eşin öldüğünü ve sağ kalan eşin zaten taşınmazın maliki olduğunu, bu nedenle anılan hükümlerin uygulanma imkânı bulunmadığını, malik olmayan eşe tanınan haklardan yola çıkılarak malik eşin tasarruf yetkisinin sınırlandırılmasının ve ipoteğin kaldırılmasının hatalı olduğunu belirterek direnme kararını oy birliğiyle kesin olarak bozmuştur.

“Zira eldeki davada malik olmayan eş ölmüş, sağ kalan eş zaten dava konusu taşınmazın maliki konumundadır.”

Not: Karar OY BİRLİĞİYLE ve KESİN olarak verilmiştir. ⚠️ Karar bir mal rejimi tasfiyesi davası değil, aile konutuna ilişkin (TMK 194) ipoteğin kaldırılması davasıdır; TMK 240'a ilişkin açıklama Kurulun gerekçesinde yer almaktadır. TMK 240'ın koruduğu kişi, ölen eşine ait konutta yaşayan SAĞ KALAN MALİK OLMAYAN eştir. Kişi, yer ve taşınmaz bilgileri aktarılmamıştır.

Üçüncü kişiye TMK 241 uyarınca eksik kalan katılma alacağı için gidilebilmesi için borçlu eşin malvarlığının borcu karşılamadığı kesin aciz vesikasıyla belirlenmelidir; geçici aciz vesikası niteliğindeki haciz tutanağı yeterli değildir

Olay: Alacaklı eş, katılma alacağını borçlu eşten tahsil edemediğini ileri sürerek, hesaba eklenen devirden yararlanan üçüncü kişiye karşı eksik kalan katılma alacağının tahsili davası açmıştır. İlk derece mahkemesi, bozmadan sonra verdiği kararda borçlu eşe karşı yürütülen icra takibindeki bir haciz tutanağını esas alarak davayı kabul etmiştir.

Karar: Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, karşılıksız kazandırma veya devrin tespiti hâlinde tasarrufun iptaline karar verilemeyeceğini ve üçüncü kişinin tasfiye aşamasında hükmedilen alacaktan sorumlu tutulamayacağını; borçlu eşin malvarlığı veya terekesi borcu ödemeye yetmezse sonradan üçüncü kişi aleyhine TMK 241 uyarınca eksik kalan miktarla sınırlı olarak dava açılabileceğini hatırlatmıştır. Tasfiye sürecinin nihai kararla başlayıp alacağın tahsiliyle tamamlandığını, eşle birlikte üçüncü kişiye dava açılmışsa HMK 167 uyarınca ayırma ve HMK 165/1 uyarınca bekletici sorun yolunun izleneceğini belirtmiştir. Aciz vesikasının kesin ve geçici olmak üzere ikiye ayrıldığını; kesin aciz vesikasının borçlunun tüm malvarlığının borcu karşılamadığını ve borcun tahsil edilemediğini kesin olarak gösterdiğini (İİK 143), geçici aciz vesikasının ise haciz sırasında haczedilebilir mal bulunsa bile alacağı karşılamaya yetmediği durumlarda düzenlendiğini (İİK 105) açıklamıştır. Borçlu eşin malvarlığının yetip yetmediğinin kesin aciz vesikasıyla belirleneceğini, hükme esas alınan haciz tutanağının geçici aciz vesikası niteliğinde olduğundan yeterli olmadığını belirterek hükmü oy birliğiyle bozmuştur.

“Tasfiye sırasında borçlu eşin mal varlığı ya da terekesinin borcu ödemeye yetip yetmediği ise, borçlu eşin tüm malvarlığının borcu karşılamadığını ve borcun tahsil edilemediğini kesin olarak gösteren kesin aciz vesikası ile belirlenir.”

Not: Karar OY BİRLİĞİYLE ve BOZMA biçiminde verilmiştir. Kararın uygulamadaki sonucu şudur: TMK 241 davası açmadan önce borçlu eşe karşı icra takibi kesin aciz vesikası alınacak aşamaya kadar götürülmelidir; bununla birlikte TMK 241/2'deki bir yıllık ve beş yıllık hak düşürücü süreler ayrıca izlenmelidir. Kişi, icra dosyası ve tutar bilgileri aktarılmamıştır.

TMK 241 davası, borçlu eşin malvarlığının veya terekesinin katılma alacağını karşılamaması ön koşuluna bağlıdır; katılma alacağı borçlu eşçe ödenmişse eksik kalan alacak bulunmadığından dava ön koşul yokluğu nedeniyle reddedilmelidir

Olay: Alacaklı eş, TMK 241 uyarınca üçüncü kişiye karşı eksik kalan katılma alacağının tahsili için dava açmıştır. Katılma alacağı ise borçlu eş tarafından ödenmiştir. İlk derece mahkemesi bozmadan sonra davayı kabul etmiştir.

Karar: Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, üçüncü kişinin tasfiye aşamasında hükmedilen katılma alacağından sorumlu tutulamayacağını, borçlu eşin malvarlığı veya terekesi borcu ödemeye yetiyorsa üçüncü kişinin hiçbir zaman sorumlu tutulmayacağını hatırlatmıştır. Davanın TMK 241 uyarınca üçüncü kişiye karşı açılan eksik kalan katılma alacağının tahsiline yönelik bir alacak davası olduğunu ve açılabilmesinin borçlu eşin malvarlığı veya terekesinin katılma alacağını karşılamaması ön koşuluna bağlı bulunduğunu belirtmiştir. Somut olayda katılma alacağının borçlu eş tarafından ödendiğini ve eksik kalan alacak bulunmadığını saptayarak davanın ön koşul yokluğu nedeniyle reddi gerektiğini açıklamış; kabule göre de davalı lehine avukatlık ücretine hükmedilmemesini hatalı bularak hükmü oy birliğiyle bozmuştur.

“dava 4721 sayılı Kanun'un 241 inci maddesi uyarınca üçüncü kişiye karşı açılan eksik kalan katılma alacağının tahsiline yönelik alacak davası niteliğinde olup işbu davanın açılabilmesi tasfiye sırasında borçlu eşin malvarlığı veya terekesinin katılma alacağını karşılamaması ön koşuluna bağlıdır.”

Not: Karar OY BİRLİĞİYLE ve BOZMA biçiminde verilmiştir. Kişi, yer ve tutar bilgileri aktarılmamıştır.

Mal rejiminin tasfiyesi davaları eşler veya mirasçıları arasında görülür; TMK 241 üçüncü kişiye karşı dava için bir istisnadır ve yalnız hesaba eklenen değerlerde uygulanır; rejim sona erdiğinde mevcut olup sonradan satılan malda TMK 229 ve 241 uygulanmaz ve malı satın alan kişinin davada hukuki yararı yoktur

Olay: Eşler 1989 yılında evlenmiş, 2016 yılında açılan boşanma davasıyla boşanmışlardır. Evlilik içinde erkek adına alınan bir taşınmaz, boşanma davası açıldıktan sonra satış yoluyla üçüncü bir kişiye devredilmiş; bu kişi davaya asli müdahil olarak katılmıştır. Alt derece mahkemeleri, asli müdahilin davasını ispatlanamadığı gerekçesiyle reddetmiştir.

Karar: Yargıtay 2. Hukuk Dairesi, TMK 236/1 uyarınca mal rejiminin tasfiyesine yönelik davaların eş veya mirasçıları tarafından diğer eş veya mirasçılarına karşı açılabileceğini, TMK 241'in ise istisnai olarak üçüncü kişilere karşı dava açılabilmesini düzenlediğini belirtmiştir. Kural olarak rejimin sona erdiği sırada mevcut olan edinilmiş malların tasfiye edileceğini, TMK 229'daki kazandırma ve devirlerin ise mevcutmuş gibi hesaba katılacağını, üçüncü kişinin ancak borçlu eşin malvarlığı yetmezse TMK 241 uyarınca eksik kalan miktarla sınırlı olarak sorumlu olacağını ve tasfiyede eşe tanınan hakkın şahsi alacak hakkı olduğunu açıklamıştır. Somut olayda taşınmazın boşanma dava tarihinde mevcut olduğunu, bu nedenle TMK 229 uyarınca eklenecek değer ve buna bağlı olarak TMK 241 hükümlerinin uygulanmasının mümkün olmadığını belirtmiştir. Davanın ispatlanamadığı gerekçesiyle reddini hatalı bulmakla birlikte, asli müdahilin hukuki yararı bulunmadığından ret kararının sonuç itibarıyla doğru olduğunu belirterek bölge adliye mahkemesi kararını gerekçesi değiştirilerek ve düzeltilerek oy birliğiyle onamıştır.

Not: Karar OY BİRLİĞİYLE verilmiş ve bölge adliye mahkemesi kararı GEREKÇESİ DEĞİŞTİRİLEREK ve DÜZELTİLEREK ONANMIŞTIR. Rejim sona erdiğinde mevcut olup sonradan satılan malın tasfiyede nasıl değerlendirileceği ayrı bir sorundur; bu konudaki 2. Hukuk Dairesinin 26.03.2026 tarihli kararı TMK 231-235 şerhinde yer almaktadır. Kişi, yer ve taşınmaz bilgileri aktarılmamıştır.

Eşin boşanma ve katılma alacağı davalarından kısa süre önce taşınmazı üçüncü kişiye devretmesi üzerine açılan muvazaa nedeniyle tapu iptali davasında davacının hukuki yararı katılma alacağının varlığına bağlıdır; bu nedenle tasfiye davası bekletici sorun yapılır, alacak sabit olur ve muvazaa ispatlanırsa dava kabul edilir

Olay: Eşlerden biri, boşanma ve katılma alacağı davalarını açmadan kısa süre önce kendi adına kayıtlı taşınmazı üçüncü bir kişiye satış yoluyla devretmiştir. Diğer eş, devrin mal kaçırmak amacıyla muvazaalı olarak yapıldığını ileri sürerek tapu iptali ve tescil davası açmıştır. Özel Daire, aile mahkemesindeki katılma alacağı davasının bekletici sorun yapılmasını ve muvazaa ispatlanırsa İİK 283/1 kıyasen uygulanarak davacıya haciz ve satış isteme yetkisi verilmesini öngörerek hükmü bozmuş; ilk derece mahkemesi, önce tapu kaydındaki ihtilafın çözülmesi gerektiği gerekçesiyle direnmiştir.

Karar: Hukuk Genel Kurulu, muvazaanın tanımını ve türlerini açıklayarak üçüncü kişilerin haklarını zarara uğratan muvazaalı işlemlerin geçersizliğini ileri sürebileceklerini, ancak bunun için davacının muvazaalı işlemde bulunandan alacaklı olması ve işlemin alacağın ödenmesini önlemek amacıyla yapılmış bulunması gerektiğini belirtmiştir. Davacının amacının, açtığı dava sonucunda hak kazanacağı alacağı alabilmek için danışıklı olduğunu ileri sürdüğü işlemin kendisi yönünden geçersizliğini sağlamak olduğunu; hukuki yararın bir dava şartı olduğunu ve davacının alacağının bulunup bulunmadığı saptanmadan hukuki yararının belirlenemeyeceğini açıklamıştır. Bu nedenle mal tasfiyesi davasının sonucunun beklenmesi, alacağın varlığı sabit olur ve muvazaa ispatlanırsa davanın kabulüne, aksi hâlde reddine karar verilmesi gerektiğini belirtmiştir. Görüşmeler sırasında bu tür davaların TMK 241'e göre çözülmesi gerektiği yönünde ileri sürülen görüşün Kurul çoğunluğunca benimsenmediğini kaydederek Özel Daire bozma kararını benimsemiş ve direnme kararını oy çokluğuyla bozmuştur.

“Davacının bir alacağının bulunup bulunmadığı yani hukuki yararının bulunup bulunmadığının tespiti bakımından davacı ve davalı ... ... arasındaki mal tasfiyesi davasının sonucu beklenmelidir.”

Not: ⚠️ Karar OY ÇOKLUĞUYLA verilmiştir. Görüşmelerde bu tür davaların TMK 241'e göre çözülmesi ve üçüncü kişinin yalnız eksik kalan miktarla sorumlu tutulması gerektiği görüşü ileri sürülmüş, ancak Kurul ÇOĞUNLUĞUNCA BENİMSENMEMİŞTİR; bu yöndeki açıklama KARŞI OYDA yer almaktadır. Kurul, İİK 283/1 kıyasına ilişkin kısmı da içeren Özel Daire bozma kararını benimsemiştir. Karar düzeltme istemi Hukuk Genel Kurulunun 19.11.2025 tarihli ve E. 2025/557, K. 2025/730 sayılı kararıyla oy çokluğuyla reddedilmiştir. Alıntıdaki üç nokta, karar metninde anonimleştirilmiş taraf adına karşılık gelir. Kişi, yer ve taşınmaz bilgileri aktarılmamıştır.