Kısa cevap · FSEK 85
FSEK 85, telif hukukunun mahremiyetle kesiştiği noktadır. Eser mahiyetinde olmasa bile mektup, hatıra ve buna benzer yazılar, yazanların ve bunlar ölmüşse FSEK 19/1'de yazılı kimselerin muvafakati olmadan yayınlanamaz; meğer ki yazanın ölümünden itibaren on yıl geçmiş olsun. Mektuplar bakımından koruma ikiye katlanır: birinci fıkradaki şartlardan başka muhatabın veya muhatap ölmüşse FSEK 19/1'de yazılı kimselerin muvafakati de gerekir; burada da muhatabın ölümünden itibaren on yıl geçmişse muvafakat aranmaz. Aykırı hareket edenler hakkında Borçlar Kanunu'nun manevi tazminata ilişkin hükmü ile Türk Ceza Kanunu'nun 132, 134, 139 ve 140. maddeleri uygulanır. Yayımın caiz olduğu hâllerde bile Türk Medenî Kanunu'nun 24. maddesi hükmü, yani kişilik hakkının korunması saklıdır.
Bu sayfada neler var? (9 bölüm)
Temel kavramlar
- Mektup
- Belirli bir muhataba yönelik yazı. FSEK 85/2 uyarınca hem yazanın hem muhatabın muvafakatine tabidir.
- Hatıra
- Kişinin yaşadıklarını kaydettiği yazı. Eser niteliğinde olmasa bile FSEK 85/1 kapsamındadır.
- Buna benzer yazılar
- Günlük, not, özel yazışma gibi kişisel nitelikli yazılar.
- Eser şartından bağımsızlık
- Korumanın, yazının eser niteliğinde olup olmamasına bağlı olmaması (FSEK 85/1).
- Çift muvafakat
- Mektuplarda hem yazanın hem muhatabın (veya bunların yerine gelen kişilerin) izninin aranması.
- On yıllık süre
- Yazanın ve muhatabın ölümünden itibaren işleyen ve muvafakat şartını kaldıran süre.
- FSEK 19/1'de yazılı kimseler
- Ölümden sonra muvafakat verecek kişiler. FSEK 19, manevi hakları kullanacak kimseleri belirler.
- TMK 24 saklılığı
- Yayımın caiz olduğu hâllerde bile kişilik hakkının korunmasına ilişkin hükmün uygulanması.
- Haberleşmenin gizliliği
- TCK 132'de düzenlenen suç. Kişiler arasındaki haberleşmenin gizliliğini ihlal etmek cezalandırılır.
- Şikâyete bağlılık
- TCK 139 uyarınca aynı bölümdeki suçların soruşturulması ve kovuşturulmasının kural olarak şikâyete bağlı olması.
Bir bakışta FSEK 85
| Konu | Kural | Dayanak |
|---|---|---|
| Kapsam | Eser mahiyetinde olmasa bile mektup, hatıra ve benzeri yazılar. | FSEK m. 85/1 |
| Yazanın muvafakati | Yazanların, ölmüşlerse FSEK 19/1'de yazılı kimselerin muvafakati gerekir. | FSEK m. 85/1 |
| Birinci süre | Yazanın ölümünden itibaren on yıl geçmişse muvafakat aranmaz. | FSEK m. 85/1 |
| Muhatabın muvafakati | Mektuplarda ayrıca muhatabın, ölmüşse FSEK 19/1'de yazılı kimselerin muvafakati gerekir. | FSEK m. 85/2 |
| İkinci süre | Muhatabın ölümünden itibaren on yıl geçmişse muvafakat aranmaz. | FSEK m. 85/2 |
| Hukuki yaptırım | Borçlar Kanunu'nun manevi tazminata ilişkin hükmü uygulanır. | FSEK m. 85/3 |
| Cezai yaptırım | TCK 132, 134, 139 ve 140. maddeleri uygulanır. | FSEK m. 85/3 |
| TCK 132 | Haberleşmenin gizliliğini ihlal: bir yıldan üç yıla kadar hapis; içerik kaydıyla gerçekleşirse ceza bir kat artırılır. | TCK m. 132/1 |
| İçeriğin ifşası | Kişiler arasındaki haberleşme içeriklerini hukuka aykırı olarak ifşa eden iki yıldan beş yıla kadar hapisle cezalandırılır. | TCK m. 132/2 |
| Şikâyet | TCK 139 uyarınca bu bölümdeki suçların soruşturulması ve kovuşturulması kural olarak şikâyete bağlıdır. | TCK m. 139 |
| Süre geçse bile | Yayımın caiz olduğu hâllerde de TMK 24 hükmü saklıdır. | FSEK m. 85/4 |
| Kişilik hakkı | Manevi haklar ve kişilik hakkı, eserin alenileşmesiyle tükenmez. | HGK 2019/373 |
FSEK 85 madde metni
Altıncı Bölüm: Çeşitli Hükümler · C) Mektuplar
Mektuplar — Madde 85
- (1)Koruma eser niteliği şartına bağlı değildir. Yazan ölmüşse FSEK 19/1'de sayılan kişilerin muvafakati aranır; ölümden itibaren on yıl geçmişse muvafakat gerekmez.Eser mahiyetinde olmasa bile, mektup, hatıra ve buna benzer yazılar yazanların ve bunlar ölmüş ise 19 uncu maddenin birinci fıkrasında yazılı kimselerin muvafakati olmadan yayınlanamaz. Meğer ki, yazanın ölümünden itibaren on yıl geçmiş bulunsun.
- (2)Mektuplarda çift muvafakat: hem yazan hem muhatap tarafı. İki süre birbirinden bağımsız işler.Mektuplar birinci fıkradaki şartlardan başka muhatap veya muhatap ölmüş ise 19 uncu maddenin birinci fıkrasında yazılı kimselerin muvafakati olmadan yayımlanamaz; meğer ki, muhatabın ölümünden itibaren 10 yıl geçmiş bulunsun.
- (3)Borçlar Kanunu atfı mülga 818 sayılı Kanun'a aittir; bugün 6098 sayılı TBK'nın kişilik hakkının zedelenmesinde manevi tazminata ilişkin hükmü uygulanır. TCK 132 haberleşmenin gizliliğini ihlal, 134 özel hayatın gizliliğini ihlal, 139 şikâyet, 140 ise tüzel kişiler hakkında güvenlik tedbirini düzenler.(Değişik üçüncü fıkra: 23/1/2008-5728/144 md.) Yukarıdaki hükümlere aykırı hareket edenler hakkında Borçlar Kanununun 49 uncu maddesi ve Türk Ceza Kanununun 132, 134, 139 ve 140 ıncı maddeleri hükümleri uygulanır.
- (4)On yıllık süre geçmiş olsa bile kişilik hakkı koruması devam eder. TMK 24, kişilik hakkına saldırıya karşı korunma yollarını düzenler.(Değişik dördüncü fıkra: 23/1/2008-5728/144 md.) Birinci ve ikinci fıkra hükümlerine göre yayımın caiz olduğu hâllerde de 4721 sayılı Türk Medenî Kanununun 24 üncü maddesi hükmü saklıdır.
Kaynak: 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu, mevzuat.gov.tr. Fıkra numaraları okumayı kolaylaştırmak için eklenmiştir.
Değişiklik geçmişi
| Tarih | Kaynak | Değişiklik |
|---|---|---|
| 13.12.1951 | 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu (kabul 05.12.1951, RG 13.12.1951, S. 7981) | Madde dört fıkra hâlinde kabul edildi. |
| 23.01.2008 | 5728 sayılı Kanun m. 144 (RG 08.02.2008, S. 26781) | Üçüncü ve dördüncü fıkralar değiştirildi. Üçüncü fıkradaki ceza atıfları 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 132, 134, 139 ve 140. maddelerine göre güncellendi; dördüncü fıkrada ise 4721 sayılı Türk Medenî Kanunu'nun 24. maddesi hükmünün saklı olduğu belirtildi. Buna karşılık üçüncü fıkradaki Borçlar Kanunu atfı güncellenmemiş olup mülga 818 sayılı Kanun'un 49. maddesine yapılmaya devam etmektedir; bugün 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun kişilik hakkının zedelenmesinde manevi tazminata ilişkin hükmü uygulanır. |
Mektup Yayımlamak İçin Kimden İzin Alınır?
FSEK 85, telif hukukunun mahremiyet alanına uzanan hükmüdür ve koruması eser niteliği şartından bağımsızdır: "Eser mahiyetinde olmasa bile, mektup, hatıra ve buna benzer yazılar..."
Birinci halka: yazan taraf (fıkra 1). Bu yazılar, yazanların ve bunlar ölmüşse FSEK 19/1'de yazılı kimselerin muvafakati olmadan yayınlanamaz. İstisna: yazanın ölümünden itibaren on yıl geçmişse muvafakat aranmaz.
İkinci halka: muhatap taraf (fıkra 2). Mektuplar bakımından koruma ikiye katlanır: birinci fıkradaki şartlardan başka muhatabın veya muhatap ölmüşse FSEK 19/1'de yazılı kimselerin muvafakati de gerekir. Burada da muhatabın ölümünden itibaren on yıl geçmişse muvafakat aranmaz.
İki süre bağımsız işler. Bu, uygulamada en çok gözden kaçan noktadır. Bir mektubu yayımlamak için:
- Yazan hayattaysa onun muvafakati gerekir; ölmüşse ölümünden itibaren on yıl geçmiş mi bakılır, geçmemişse FSEK 19/1'deki kişilerin muvafakati aranır.
- Ayrıca aynı değerlendirme muhatap için de yapılır.
Yani yazanın ölümünden on beş yıl geçmiş olsa bile muhatap hayattaysa muhatabın muvafakati hâlâ gereklidir.
Hatıralarda tek halka vardır. Hatıra ve benzeri yazılarda muhatap bulunmadığından yalnız birinci fıkra uygulanır: yazanın veya FSEK 19/1'de yazılı kimselerin muvafakati ile on yıllık süre.
FSEK 19'a yollama. Her iki fıkra da ölümden sonra muvafakat verecek kişiler için FSEK 19/1'e yollama yapar. FSEK 19, eser sahibinin ölümünden sonra manevi hakları kullanacak kimseleri belirler (FSEK 19).
Aykırılık Hâlinde Hukuki ve Cezai Yaptırım
FSEK 85/3, 2008 yılında 5728 sayılı Kanun'la güncellenerek yaptırımları bugünkü mevzuata bağlamıştır: yukarıdaki hükümlere aykırı hareket edenler hakkında Borçlar Kanunu'nun 49. maddesi ve Türk Ceza Kanunu'nun 132, 134, 139 ve 140. maddeleri hükümleri uygulanır.
Hukuki yaptırım. Borçlar Kanunu atfı, kişilik hakkının zedelenmesinde manevi tazminat hükmüne yapılmıştır. Bu atıf güncellenmemiş olup mülga 818 sayılı Kanun'un 49. maddesine ilişkindir; bugün 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun karşılık gelen hükmü uygulanır. FSEK'teki benzer donmuş atıflar için FSEK 53 şerhine bakabilirsiniz.
Cezai yaptırım. Atıf yapılan Türk Ceza Kanunu hükümleri şunlardır:
- TCK 132 — haberleşmenin gizliliğini ihlal. Kişiler arasındaki haberleşmenin gizliliğini ihlal eden kimse bir yıldan üç yıla kadar hapis cezasıyla cezalandırılır; gizlilik ihlali haberleşme içeriklerinin kaydı suretiyle gerçekleşirse ceza bir kat artırılır. İkinci fıkra uyarınca haberleşme içeriklerini hukuka aykırı olarak ifşa eden kimse iki yıldan beş yıla kadar hapis cezasıyla cezalandırılır. Üçüncü fıkra ise kendisiyle yapılan haberleşmenin içeriğini diğer tarafın rızası olmaksızın alenen ifşa eden kişiyi bir yıldan üç yıla kadar hapisle cezalandırır ve bu verilerin basın ve yayın yoluyla yayımlanması hâlinde de aynı cezaya hükmolunacağını belirtir.
- TCK 134 — özel hayatın gizliliğini ihlal.
- TCK 139 — şikâyet. Kişisel verilerin kaydedilmesi, hukuka aykırı olarak verme veya ele geçirme ve verileri yok etmeme hariç, bu bölümde yer alan suçların soruşturulması ve kovuşturulması şikâyete bağlıdır.
- TCK 140 — tüzel kişiler hakkında güvenlik tedbiri. Bu suçların işlenmesi dolayısıyla tüzel kişiler hakkında bunlara özgü güvenlik tedbirlerine hükmolunur.
Basın yayın özellikle hedeflenmiştir. TCK 132/3'ün son cümlesi, ifşa edilen verilerin basın ve yayın yoluyla yayımlanması hâlinde de aynı cezaya hükmolunacağını açıkça söyler. Bu, FSEK 85 ile ceza hükümleri arasındaki bağı pratik hâle getirir: özel yazışmaların haber içeriğine dönüştürülmesi hem FSEK 85'e hem TCK 132'ye aykırılık oluşturabilir.
On Yıl Geçse Bile Kişilik Hakkı Saklıdır
FSEK 85/4, maddenin en önemli güvencesidir: birinci ve ikinci fıkra hükümlerine göre yayımın caiz olduğu hâllerde de 4721 sayılı Türk Medenî Kanunu'nun 24. maddesi hükmü saklıdır.
Yani on yıllık süreler geçmiş ve FSEK 85 bakımından yayım serbest hâle gelmiş olsa bile, yayım kişilik hakkına saldırı oluşturuyorsa TMK 24'teki koruma yolları açıktır. Türk Medenî Kanunu'nun 24. maddesi kişilik hakkının korunmasını düzenler ve hukuka aykırı saldırıya karşı hâkimden koruma istenmesine imkân tanır.
Bu yapı şu sonuca götürür: FSEK 85 yayım izni sorununu çözer, ama içeriğin kişilik hakkını zedelemesi sorununu çözmez. Örneğin yazanın ve muhatabın ölümünden on yıldan fazla süre geçmiş bir mektup yayımlanabilir; ancak mektupta adı geçen üçüncü kişilerin veya mirasçıların kişilik hakları zedeleniyorsa TMK 24 devreye girer.
Kişilik hakkı tükenmez. Hukuk Genel Kurulu, benzer bir mantıkla manevi hakların tükenmediğini vurgulamıştır: eser alenileştikten sonra da sözleşmeye aykırı veya izinsiz olarak eserin kamuya sunulmasına karşı koymak hakkı mevcuttur; bunun aksi eser sahibinin değil korsan yayıncılığın korunması sonucunu doğurur (Yargıtay HGK, 28.03.2019, E. 2018/998, K. 2019/373). Aynı doğrultuda Kurul, eserden kaynaklanan hakların eşyanın mülkiyetini edinene geçmediğini; eserden kaynaklanan tüm hakların eser sahibinde kalmaya devam ettiğini belirtmiştir (Yargıtay HGK, 21.10.2020, E. 2017/137, K. 2020/806).
Eser niteliği tartışması buraya da yansır. Bir mektup veya hatıra aynı zamanda eser niteliğinde olabilir; bu durumda FSEK'in manevi ve mali hak hükümleri de uygulanır. Eser sayılmıyorsa FSEK 85 ile birlikte haksız rekabet hükümleri gündeme gelebilir. Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, bir yazının eser niteliğinde olmadığı tespit edildiğinde uyuşmazlığın FSEK 84 ile Türk Ticaret Kanunu'nun haksız rekabet hükümleri çerçevesinde değerlendirilmesi gerektiğini belirtmiştir (Yargıtay 11. HD, 03.10.2018, E. 2017/381, K. 2018/5990).
Pratikte izlenecek yol. Bir mektup, hatıra veya özel yazışmayı yayımlamak isteyen kişinin sırayla cevaplaması gereken sorular:
- Yazan hayatta mı? Değilse ölümünden on yıl geçti mi?
- Bir mektup söz konusuysa muhatap hayatta mı? Değilse ölümünden on yıl geçti mi?
- Süreler geçmemişse FSEK 19/1'de yazılı kimselerin muvafakati alındı mı?
- Yayım, içerikte adı geçen kişilerin kişilik haklarını zedeliyor mu (TMK 24)?
- Metin aynı zamanda eser niteliğinde mi? Eserse manevi ve mali hak hükümleri de uygulanır (FSEK 14, FSEK 68).
FSEK 85 Yargıtay kararları
Bu bölümde, maddenin uygulamada nasıl yorumlandığını gösteren 3 Yargıtay kararı yer alıyor. Kararların tamamı resmî tam metinleri okunarak seçildi ve konularına göre gruplandı; Hukuk Genel Kurulu kararları bulundukları grubun başında yer alır. Künyeye tıklayarak kararın tam metnine ulaşabilirsiniz.
Karar seçimi hakkında
FSEK 85'i doğrudan uygulayan yayımlanmış yargı kararı bulunmadığından, maddenin dayandığı kişilik hakkı korumasını ve eser niteliği tartışmasını gösteren kararlar seçildi. Her kararın somut konusu not alanında belirtildi.
Manevi hak ve kişilik hakkı tükenmez
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu
Eser alenileştikten sonra da sözleşmeye aykırı veya izinsiz kamuya sunmaya karşı koyma hakkı mevcuttur
Olay: Eser sahibinin izniyle piyasaya sunulan eserin birebir kopyalarının korsan olarak çoğaltılıp satılması üzerine manevi hakların ihlal edildiği ileri sürülmüş; eserin bir kez alenileşmiş olması nedeniyle manevi hakkın tükendiği savunulmuştur.
Karar: Kurul, FSEK 14. madde metni içeriğinde eser alenileştikten sonra da sözleşmeye aykırı veya izinsiz olarak eserin kamuya sunulmasına karşı koymak hakkının mevcut olduğunu; bunun aksinin eser sahibinin değil korsan yayıncılığın korunması sonucunu doğuracağını belirtmiştir. Manevi hakkın tükendiğinin benimsenmesinin eser sahibinin etkin korunması ilkeleriyle bağdaşmayacağını; kişiliğinin bir parçası olarak sahip olduğu kamuya sunma hakkının zarar görmeyeceği düşüncesinin kabul edilemeyeceğini saptamıştır. Önceki bozma kararını oy çokluğuyla kaldırmış; direnme kararını bir bölüm bakımından oy birliğiyle, diğer bölüm bakımından oy çokluğuyla bozmuştur.
“eser alenileştikten sonra da, sözleşmeye aykırı veya izinsiz olarak eserin kamuya sunulmasına karşı koymak hakkı mevcuttur.”
Ne anlama geliyor?
Yayım süre bakımından caiz hâle gelse bile kişilik hakkı koruması sürer; FSEK 85/4 bunu açıkça saklı tutar.
Not: Karar FSEK 14 ve 67 kapsamında manevi haklara ilişkindir; buraya, FSEK 85/4'teki kişilik hakkı saklılığının dayandığı esası göstermesi nedeniyle alınmıştır. Karar kısmen oy çokluğuyla verilmiş olup karşı oy ve benimsenmeyen görüşler buraya alınmamıştır.
Fiziksel nüshaya sahip olmak hak vermez
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu
Eserin somutlaştığı eşyanın mülkiyetini edinen kişi eserden kaynaklanan hakların sahibi olamaz; tüm haklar eser sahibinde kalır
Olay: Bir sanat parkında sergilenen ve bank biçiminde tasarlanmış güzel sanat eserleri üzerinde değişiklik yapıldığı ve eserlerin eser sahibinin iradesine aykırı kullanıldığı ileri sürülmüştür.
Karar: Kurul, güzel sanat eserlerinde eserin somutlaştığı eşyanın mülkiyetini edinen kişinin (aslın maliki) eserden kaynaklanan hakların sahibi olamayacağını; eserden kaynaklanan tüm hakların eser sahibinde kalmaya devam edeceğini belirlemiştir. FSEK 16/1 uyarınca eserde değişiklik yapılmasını men etme hakkının ve FSEK 17/2 çerçevesinde aslın maliki ile eser sahibi arasındaki ilişkinin kapsamını değerlendirerek kararı oy çokluğuyla vermiştir.
“Bu eserlerin somutlaştığı eşyanın mülkiyetini edinen kişi (aslın maliki), eserden kaynaklanan hakların sahibi olamaz.”
Ne anlama geliyor?
Mektubun aslına sahip olmak onu yayımlama hakkı vermez; FSEK 85 uyarınca yazan ve muhatap tarafının muvafakati aranır.
Not: Karar FSEK 16 ve 17 kapsamında manevi haklara ilişkindir; buraya, bir mektubun fiziksel olarak elinde bulundurulmasının yayım hakkı vermediğini göstermesi nedeniyle alınmıştır. Karar oy çokluğuyla verilmiş olup karşı oy görüşleri buraya alınmamıştır.
Eser olmayan metinde uygulanacak hükümler
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi
Bir yazının eser niteliğinde olmadığı tespit edilmişse FSEK 36 ve 37 kapsamında değerlendirilemez; uyuşmazlık FSEK 84 ile haksız rekabet hükümleri çerçevesinde ele alınır
Olay: Bir internet sitesinde yayımlanan içeriklerin izinsiz kullanıldığı ileri sürülerek dava açılmış; içeriklerin eser niteliğinde olup olmadığı tartışılmıştır.
Karar: Daire, bir yazının eser niteliğinde olmadığı tespit edildiği hâlde FSEK 36 ve 37. maddeleri kapsamında görülmesinin doğru olmadığını belirtmiştir. Uyuşmazlığın FSEK 84 ile Türk Ticaret Kanunu'nun haksız rekabete ilişkin hükümleri çerçevesinde değerlendirilmesi gerektiğini saptayarak kararı bozmuştur.
“bir yazının eser niteliğinde olmadığı tespit edildiği halde ... FSEK 36 ve 37. Maddeleri kapsamında görülmesi doğru olmamıştır”
Ne anlama geliyor?
Mektup veya hatıra eser sayılmasa bile FSEK 85 uygulanır; ayrıca haksız rekabet hükümleri tamamlayıcı bir koruma sağlayabilir.
Not: Kararın esas konusu FSEK 36 ve 37 kapsamında haber iktibasıdır; buraya, eser sayılmayan metinlerde hangi hükümlerin uygulanacağını göstermesi nedeniyle alınmıştır.
FSEK 85 ile ilgili maddeler
- FSEK m. 14 — Umuma arz hakkı
- FSEK m. 16 — Eserde değişiklik yapılmasını men etmek
- FSEK m. 19 — Manevi hakları kullanacak kimseler
- FSEK m. 66 — Tecavüzün ref'i davası
- FSEK m. 67 — Manevi haklara tecavüz halinde
- FSEK m. 70 — Tazminat davası
- FSEK m. 76 — Görev ve ispat
- FSEK m. 83 — Ad ve alametler
- FSEK m. 84 — İşaret, resim ve ses
Uygulamada dikkat edilecekler
Pratik notlar
- 1.Mektup yayımlamadan önce hem yazan hem muhatap tarafı için ayrı ayrı değerlendirme yapın.
- 2.İki on yıllık sürenin birbirinden bağımsız işlediğini gözetin.
- 3.Yazanın ölümünden on yıl geçmiş olsa bile muhatap hayattaysa onun muvafakatinin gerektiğini bilin.
- 4.Süreler geçmemişse FSEK 19/1'de yazılı kimselerin muvafakatini yazılı olarak alın.
- 5.Hatıra ve günlüklerde muhatap bulunmadığı için yalnız birinci fıkranın uygulandığını gözetin.
- 6.Korumanın eser niteliği şartına bağlı olmadığını unutmayın.
- 7.Mektubun aslına sahip olmanın yayım hakkı vermediğini bilin.
- 8.Süreler geçmiş olsa bile içerikte adı geçen kişilerin kişilik haklarının TMK 24 ile korunduğunu gözetin.
- 9.Özel yazışmaların basın yoluyla yayımlanmasının TCK 132/3 kapsamında ayrıca suç oluşturabileceğini bilin.
- 10.Haberleşme içeriğini kaydetmenin TCK 132/1 uyarınca cezayı bir kat artırdığını gözetin.
- 11.Ceza yolunda TCK 139 uyarınca soruşturmanın kural olarak şikâyete bağlı olduğunu; süresinde şikâyet edin.
- 12.Metin aynı zamanda eser niteliğindeyse manevi ve mali hak hükümlerinin de uygulandığını gözetin.
Sıkça Sorulan Sorular
Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır ve somut bir uyuşmazlık için hukuki görüş yerine geçmez. Madde metni resmî kaynaktan alınmış, kararlar resmî tam metinleri üzerinden özetlenmiştir.