Kısa cevap · FSEK 1/A
FSEK 1/A, kanunun kapsamını iki eksende çizer. Birinci eksen hak sahipleridir: eser sahipleri, icracı sanatçılar, fonogram yapımcıları, film yapımcıları ve radyo-televizyon kuruluşları. İkinci eksen konulardır: manevi ve mali haklar, bu haklara ilişkin tasarruf esas ve usulleri, yargı yolları, yaptırımlar ve Bakanlığın görev, yetki ve sorumluluğu. Madde 2001'de 4630 sayılı Kanunla eklenmiştir ve FSEK'in hangi uyuşmazlığa uygulanacağını belirlemede ilk bakılacak hükümdür.
Bu sayfada neler var? (10 bölüm)
Temel kavramlar
- Kapsam
- Kanunun hangi kişilere ve hangi konulara uygulanacağını gösteren çerçeve. FSEK 1/A'da beş hak sahibi grubu ve beş konu başlığı sayılmıştır.
- Eser sahibi
- Eseri meydana getiren kişi (FSEK 1/B-b, 8/1). Kanunun asıl muhatabıdır.
- İcracı sanatçı
- Eseri özgün bir biçimde yorumlayan, tanıtan, anlatan, söyleyen, çalan ve çeşitli biçimlerde icra eden sanatçı (FSEK 1/B-k).
- Fonogram yapımcısı
- Bir icra ürünü olan veya sair sesleri ilk defa tespit eden kişi (FSEK 1/B-k, 80).
- Film yapımcısı
- Filmlerin ilk tespitini gerçekleştiren kişi. Komşu hak sahibi değil, bağlantılı hak sahibidir (FSEK 1/B-j).
- Tasarruf esas ve usulleri
- Mali hakların devri, lisans verilmesi ve sözleşmelerin şekline ilişkin kurallar; başta yazılı şekil ve hakların tek tek gösterilmesi şartı (FSEK 48-63, özellikle 52).
- Yargı yolu
- FSEK'ten doğan hukuk ve ceza davalarında görevli mahkeme, 6769 sayılı Kanun m. 156/1'de belirtilen mahkemelerdir (FSEK 76/1).
- Yaptırım
- Hukuki yaptırımlar (FSEK 66-72) ile cezai yaptırımlar (FSEK 71-81). Ceza hükümleri kanunla belirlenir; yönetmelikle genişletilemez.
- Bakanlık
- Kültür ve Turizm Bakanlığı. Madde metnindeki "Kültür Bakanlığı" ibaresi, 2004'te FSEK 1/B'ye eklenen (l) bendi uyarınca bu şekilde okunur.
Bir bakışta FSEK 1/A
| Konu | Kural | Dayanak |
|---|---|---|
| Hak sahipleri | Eser sahipleri, icracı sanatçılar, fonogram yapımcıları, film yapımcıları ve radyo-televizyon kuruluşları. | FSEK m. 1/A |
| Korunan haklar | Manevi ve mali haklar; ürünler üzerindeki haklar bakımından ayrım yapılmaz. | FSEK m. 1/A |
| Tasarruf kuralları | Mali hak sözleşmeleri yazılı olmalı ve devredilen haklar tek tek gösterilmelidir. | FSEK m. 52 |
| Görevli mahkeme | FSEK'ten doğan hukuk ve ceza davalarında 6769 s.K. m. 156/1'deki mahkemeler görevlidir. | FSEK m. 76/1 (6769 s.K. m. 189 ile değişik) |
| İspat kolaylığı | Kuvvetli kanaat oluşturan delil sunulursa mahkeme izin belgelerini veya kullanılan eser listelerini isteyebilir; sunulmaması karine teşkil eder. | FSEK m. 76/2 |
| Karinenin sınırı | FSEK 76/2 karinesi, ihlali tespit edilmemiş tüm repertuvarın izinsiz kullanıldığı sonucuna varmak için kullanılamaz. | HGK 2020/483 |
| Fikir korunmaz | Korunan, düşüncenin kendisi değil dış dünyaya yansıyan ifade biçimidir. | FSEK m. 2 son fıkra; HGK 2021/1367 |
| Eser niteliği şartı | Eser adının FSEK 83 kapsamında korunması için de fikir ürününün eser niteliği re'sen araştırılır. | HGK 2021/1367 |
| Eser olmayan tespitler | Eser niteliği taşımayan fotoğraf, resim ve sinema ürünleri FSEK 84 üzerinden haksız rekabet hükümleriyle korunur. | FSEK m. 84 |
| Ceza yaptırımı | Kanunda suçun unsuru olmayan bir yükümlülük yönetmelikle genişletilemez. | CGK 2018/413 |
| Bakanlığın görevleri | Kayıt-tescil (m. 13), bandrol (m. 81), meslek birliklerinin denetimi (m. 42) ve tarife düzeni (m. 41, 43). | FSEK m. 1/A ile ilgili hükümler |
| SMK ile ilişki | Patent, marka, coğrafi işaret ve tescilli tasarım 6769 sayılı Kanun kapsamındadır; korumalar birlikte istenebilir. | FSEK m. 4/2; 6769 s.K. |
FSEK 1/A madde metni
Birinci Bölüm: Fikir ve Sanat Eserleri · Amaç, kapsam ve tanımlar
Kapsam — Madde 1/A
- (Ek: 21/2/2001 - 4630/2 md.)Bu Kanun, fikir ve sanat eserlerini meydana getiren eser sahipleri ile bu eserleri icra eden veya yorumlayan icracı sanatçıların, seslerin ilk tespitini yapan fonogram yapımcıları ile filmlerin ilk tespitini gerçekleştiren yapımcıların ve radyo-televizyon kuruluşlarının ürünleri üzerindeki manevi ve mali haklarını, bu haklara ilişkin tasarruf esas ve usullerini, yargı yollarını ve yaptırımları ile Kültür Bakanlığının görev, yetki ve sorumluluğunu kapsamaktadır.
Kaynak: 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu, mevzuat.gov.tr.
Değişiklik geçmişi
| Tarih | Kaynak | Değişiklik |
|---|---|---|
| 21.02.2001 | 4630 sayılı Kanun m. 2 (RG 03.03.2001, S. 24335 Mükerrer) | Madde bu Kanunla eklendi. Aynı maddeyle FSEK 1/B (Tanımlar) da kanuna girdi ve FSEK 1'in başlığı "Tarif" iken "Amaç" olarak değiştirildi. Böylece kanunun ilk üç maddesi amaç, kapsam ve tanımlar biçiminde yeniden kurgulanmış oldu. |
| 22.12.2016 | 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu m. 189 (RG 10.01.2017, S. 29944) | Maddenin kapsamına aldığı "yargı yolları" bakımından belirleyici değişiklik: FSEK 76'nın birinci fıkrası değiştirilerek FSEK'ten doğan hukuk ve ceza davalarında görevli mahkemenin 6769 sayılı Kanun'un 156. maddesinin birinci fıkrasında belirtilen mahkemeler olduğu düzenlendi. |
| 03.03.2004 | 5101 sayılı Kanun m. 9 (RG 12.03.2004, S. 25400) | FSEK 1/B'ye (l) bendi eklenerek "Bakanlık" ifadesinin Kültür ve Turizm Bakanlığını anlattığı belirtildi. Bu nedenle 1/A metnindeki "Kültür Bakanlığı" ibaresi bugün Kültür ve Turizm Bakanlığı olarak okunur. |
FSEK Kimleri ve Neleri Kapsar?
FSEK 1/A iki listeyi yan yana koyar. Birincisi kimler korunur sorusunun cevabıdır:
- Eser sahipleri — fikir ve sanat eserlerini meydana getirenler.
- İcracı sanatçılar — bu eserleri icra eden veya yorumlayanlar.
- Fonogram yapımcıları — seslerin ilk tespitini yapanlar.
- Film yapımcıları — filmlerin ilk tespitini gerçekleştirenler.
- Radyo-televizyon kuruluşları — yayınları üzerinde hak sahibi olanlar.
İkinci liste neler düzenlenir sorusunun cevabıdır: manevi ve mali haklar, bu haklara ilişkin tasarruf esas ve usulleri, yargı yolları, yaptırımlar ve Bakanlığın görev, yetki ve sorumluluğu.
Listenin yapısı, FSEK'in iki katmanlı koruma düzenini yansıtır. Eser sahibinin hakları kanunun ikinci ve üçüncü bölümlerinde; icracı sanatçı, fonogram yapımcısı, film yapımcısı ve yayın kuruluşunun hakları ise bağlantılı haklar başlığı altında FSEK 80'de düzenlenmiştir. Bu ayrım pratik sonuç doğurur: aynı olayda birden çok hak sahibi ayrı ayrı talepte bulunabilir ve her biri kendi hakkı bakımından dava açabilir.
Bir örnek üzerinden bakalım. Bir şarkının bir işyerinde izinsiz çalınmasında; besteci ve söz yazarı eser sahibi, şarkıyı söyleyen icracı sanatçı, kaydı ilk tespit eden fonogram yapımcısı ve yayından alınmışsa yayın kuruluşu hak sahibidir. Nitekim Hukuk Genel Kurulu, umuma açık mahallerde izinsiz kullanımın eser sahibinin, icracı sanatçının ve fonogram yapımcısının mali haklarına tecavüz niteliğinde olduğunu belirtmiştir (Yargıtay HGK, 30.06.2020, E. 2017/71, K. 2020/483).
FSEK Neleri Kapsamaz?
Kapsam maddesi, dışarıda kalanları saymaz; sınırlar başka hükümlerden ve içtihattan çıkar. Üç sınır önemlidir.
1. Fikrin kendisi korunmaz. Hukuk Genel Kurulunun ifadesiyle insanın düşünceleri değil, bunların dış âleme yansıdığı biçim eser olarak koruma altındadır; ayrıca eser bir bütün olarak himaye görür ve eserde ifadesini bulan münferit fikir veya düşünceler ayrı ayrı korumaya konu olamaz (Yargıtay HGK, 09.11.2021, E. 2018/348, K. 2021/1367). Kanun bunu bir yerde açıkça da söyler: bir bilgisayar programının herhangi bir ögesine temel oluşturan düşünce ve ilkeler eser sayılmaz (FSEK 2 son fıkra).
2. Sınai mülkiyet hakları ayrı kanundadır. Patent, faydalı model, marka, coğrafi işaret ve tescilli tasarım 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu kapsamındadır. Bu, korumaların birbirini dışladığı anlamına gelmez: FSEK 4/2 uyarınca kroki, resim, maket ve tasarımların endüstriyel model ve resim olarak kullanılması eser olma sıfatını etkilemez. Aynı ürün için hem FSEK hem SMK korumasına dayanılabilir; talepler ayrı ayrı kurulur.
3. Eser sayılmayan ürünler bütünüyle korumasız kalmaz. FSEK 84, bir işareti, resmi veya sesi bunları nakle yarayan bir alet üzerine tespit eden kişiye, aynı vasıtadan faydalanılarak çoğaltılmasını veya yayımlanmasını menetme hakkı tanır; maddenin son fıkrası bu hükmün eser mahiyetinde olmayan her nevi fotoğraf, benzer usullerle tespit edilen resim ve sinema ürünleri hakkında da uygulanacağını söyler. Tecavüz eden tacir olmasa bile haksız rekabet hükümleri devreye girer.
Buna karşılık bir noktada içtihat, metnin lafzından daha dar bir sonuca varmıştır. FSEK 83, eser adlarının ve alametlerinin iltibasa yol açacak biçimde kullanılmasını yasaklar ve üçüncü fıkrasında bu maddenin uygulanmasının kanunun ilk üç bölümündeki şartların gerçekleşmesine bağlı olmadığını belirtir. Hukuk Genel Kurulu ise şunu söylemiştir: FSEK 83 kapsamındaki korumanın talep edilmesi, koruma talep edilen fikrî ürünün kanunun belirlediği unsurları taşıyan bir eser niteliğini haiz olması koşuluna bağlıdır ve adının korunması istenen ürünün eser niteliği re'sen araştırılmalıdır (Yargıtay HGK, 09.11.2021, E. 2018/348, K. 2021/1367). Kurul, maddenin uygulanmasında eserin niteliğinin ve türünün önem taşımadığını, koruma süresinin sona ermiş olmasının da sonucu değiştirmediğini eklemiştir.
FSEK Davaları Hangi Mahkemede Görülür?
FSEK 1/A'nın kapsamına aldığı "yargı yolları" başlığının karşılığı FSEK 76'dır. Maddenin birinci fıkrası 2016'da 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun 189. maddesiyle değiştirilmiştir: bu Kanunun düzenlediği hukuki ilişkilerden doğan dava ve işler ile bu Kanundan kaynaklanan ceza davalarında görevli mahkeme, Sınai Mülkiyet Kanunu'nun 156. maddesinin birinci fıkrasında belirtilen mahkemelerdir. Yani hukuk ve ceza yolu aynı ihtisas mahkemeleri düzeni içinde yürür; bu mahkemelerin kurulmadığı yerlerde görev, anılan hüküm çerçevesinde belirlenir.
Maddenin ikinci fıkrası bir ispat kolaylığı getirir: davacı iddianın doğruluğu hakkında kuvvetli kanaat oluşturmaya yeter miktar delil sunarsa mahkeme, korunan eserleri, fonogramları, icraları, filmleri ve yayınları kullananlardan izin ve yetkileri aldıklarına dair belgeleri veya yararlanılan tüm eser ve yapım listelerini isteyebilir; bu belge veya listelerin sunulamaması, tümünün haksız kullanıldığına karine teşkil eder.
Karinenin sınırı içtihatla çizilmiştir. Hukuk Genel Kurulu, bir otelde tek bir müzik eserinin izinsiz dinletildiğinin tespit edildiği olayda, yerel mahkemenin FSEK 76/2'ye yanlış anlam vererek meslek birliğinin yetki aldığı tüm fonogram yapımcılarının eserleri izinsiz dinletilmiş gibi tarife üzerinden bedele hükmetmesini isabetsiz bulmuştur. Kurula göre bedel, yalnız fonogramları izinsiz iletilen yapımcı yönünden, ihlalin tespit edildiği tarihe denk gelen bir yıllık dönem hesabıyla ve umuma açık mahallin özelliği, konumu ile coğrafi bölgesi de dikkate alınarak sözleşme yapılması hâlinde istenebilecek bedel esas alınarak belirlenmelidir (Yargıtay HGK, 30.06.2020, E. 2017/71, K. 2020/483).
Yaptırımlar ve Bakanlığın Rolü Nedir?
Maddenin saydığı "yaptırımlar" iki koldan işler. Hukuki yaptırımlar: tecavüzün ref'i (FSEK 66-68), men'i (m. 69) ve tazminat (m. 70); mali haklara tecavüzde rayiç bedelin üç katına kadar talep (m. 68). Cezai yaptırımlar: manevi, mali veya bağlantılı haklara tecavüz (m. 71) ile bandrol yükümlülüğüne aykırılık (m. 81) başta olmak üzere kanunun beşinci bölümündeki hükümler.
Ceza yönünde Ceza Genel Kurulunun çizdiği sınır önemlidir. Kurul, kanunda mutlak bandrol zorunluluğu öngörülmeyen bir eser türü için yönetmelikle zorunluluk getirilmesinin "hukuk devleti", "suç ve cezaların kanuniliği" ve "idarenin düzenleyici işlemleri ile suç ve ceza konulamayacağı" ilkelerine aykırı olduğunu belirtmiştir (Yargıtay CGK, 09.10.2018, E. 2018/398, K. 2018/413):
Bakanlığın rolü ise düzenleyici ve denetleyicidir. FSEK 1/B'ye 2004'te eklenen (l) bendi uyarınca kanundaki "Bakanlık" ifadesi Kültür ve Turizm Bakanlığını anlatır; 1/A metnindeki "Kültür Bakanlığı" ibaresi de bu şekilde okunur. Bakanlığın başlıca görev alanları şunlardır:
- Kayıt ve tescil (FSEK 13): Sinema ve müzik eserlerini içeren yapımlar için zorunlu, diğer eserlerde hak sahibinin talebine bağlı. İşlemler beyana dayanır ve Bakanlık bunlardan sorumlu tutulamaz; yanlış beyanda bulunanlar kanundaki hukuki ve cezai müeyyidelere tabidir.
- Bandrol (FSEK 81): Yükümlülüğün kapsamı ve usulü.
- Meslek birlikleri (FSEK 42 vd.): Kuruluş, tüzük ve denetim.
- Tarife ve umuma açık mahal düzeni (FSEK 41, 43): Sözleşme ve tarife usulleri.
FSEK 1/A Yargıtay kararları
Bu bölümde, maddenin uygulamada nasıl yorumlandığını gösteren 3 Yargıtay kararı yer alıyor. Kararların tamamı resmî tam metinleri okunarak seçildi ve konularına göre gruplandı; Hukuk Genel Kurulu kararları bulundukları grubun başında yer alır. Künyeye tıklayarak kararın tam metnine ulaşabilirsiniz.
Karar seçimi hakkında
Kartlara kanunun kapsamını, korumanın sınırını, yargı yolunu veya yaptırımların kanuniliğini mahkemenin kendi gerekçesinde değerlendiren kararlar alındı. Hukuk Genel Kurulu kararında oy çokluğuyla verilen bölüm ile oy birliğiyle verilen bölüm kart notunda ayrıldı.
Yargı yolu, ispat karinesi ve bedelin hesabı
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu
FSEK 76/2 karinesi tüm repertuvara genişletilemez; farazi bedel yalnız ihlali tespit edilen yapımcı yönünden hesaplanır
Olay: Bir meslek birliği, yetki aldığı bir fonogram yapımcısına ait tek bir müzik eserinin bir otelde izinsiz dinletildiğini tespit ettirmiş; FSEK 68 uyarınca bedel istemiştir. Yerel mahkeme, meslek birliğinin takip yetkisine sahip olduğu tüm eserler için tarifede belirlenen bedeli esas alarak hüküm kurmuş ve direnmiştir.
Karar: Kurul, FSEK 68/1 uyarınca farazi bedel istenmesiyle taraflar arasında farazi sözleşme ilişkisi kurulduğunu, bu nedenle zamanaşımının TBK 147 gereğince on yıl olduğunu belirlemiştir. Farazi sözleşmenin dava konusu ve dava tarihinden önceki mali haklarla sınırlı olduğunu, sonraki ihlalleri ve manevi hak ihlallerini yasal hâle getirmediğini vurgulamıştır. Esasa ilişkin olarak, yerel mahkemenin FSEK 76/2'ye yanlış anlam vererek meslek birliğinin yetki aldığı tüm fonogram yapımcılarının eserleri izinsiz dinletilmiş gibi tarife üzerinden bedele hükmetmesini isabetsiz bulmuş; bedelin yalnız fonogramları izinsiz iletilen yapımcı yönünden, ihlalin tespit edildiği tarihe denk gelen bir yıllık dönem hesabıyla ve mahallin özelliği, konumu ile coğrafi bölgesi dikkate alınarak hesaplanması gerektiğini belirterek direnme kararını bedelin hesabı yönünden oy birliğiyle bozmuştur.
Karardan alıntı (aç)(kapat)
“ihlale konu müzik eserinin, eser sahiplerinin ayrı bir meslek birliğine, icracı sanatçının ayrı bir meslek birliğine ve fonogram yapımcısının ayrı bir meslek birliğine yetki vermesi ve bu meslek birliklerinin hepsinin ayrı ayrı dava açması durumunda tarifelerin baz alınarak FSEK'in 68/1 maddesi gereğince bedele hükmedilmesi hâlinde, davalının tüm eser sahiplerinin, tüm icracı sanatçıların ve tüm fonogram yapımcılarının eserlerini umuma açık mahalde kullanmış gibi bir sonuç ortaya çıkacaktır ki bu hususun hakkaniyet aykırı olduğu aşikardır.”
Ne anlama geliyor?
FSEK 76/2'deki liste sunmama karinesi, ihlalin kapsamını ispat yükünü tümüyle ortadan kaldırmaz. Bedel talebi somut olarak tespit edilen kullanım üzerinden kurulmalıdır.
Not: Hükmün ilanına ilişkin bozma oy çokluğuyla verilmiştir; bedelin hesabına ilişkin bozma ise oy birliğiyledir. Karşı oyda kalan görüş kart metnine alınmamıştır.
Korumanın sınırı: fikir, ifade ve eser niteliği
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu
Korunan, düşünce değil onun dış dünyaya yansıyan biçimidir; eser adı koruması da eser niteliğine bağlıdır
Olay: Bir yayınevi, Yahya Kemal Beyatlı'ya ait yazılardan derlediği kitaba "Eğil Dağlar" adını vermiş; başka bir yayınevi aynı yazardan oluşturduğu derlemede aynı adı kullanmıştır. Uyuşmazlık, bu ad üzerinde davacının üstün hak sahibi olup olmadığı ve FSEK 83'ün uygulanıp uygulanmayacağı noktasında toplanmıştır.
Karar: Kurul önce korumanın çerçevesini çizmiştir: fikrî bir çalışma ancak dış dünyaya aksettirildiğinde eser niteliği kazanır; insanın düşünceleri değil bunların dış âleme yansıdığı biçim korunur ve eser bir bütün olarak himaye görür. Ardından FSEK 83 kapsamındaki korumanın, koruma talep edilen fikrî ürünün eser niteliğini haiz olması koşuluna bağlı bulunduğunu ve bu niteliğin re'sen araştırılması gerektiğini belirtmiştir. Somut olayda her iki kitabın da derleme eser niteliğinde olduğunu, davacının derlemesini bu adla önce kamuya sunduğunu saptayarak, ayırt edici başka ibareler kullanma imkânı varken aynı adın seçilmesinin FSEK 83 çerçevesinde hak ihlali oluşturduğu sonucuna varmış ve direnme kararını oy birliğiyle bozmuştur.
“Eser niteliği haiz fikrî bir çalışma, ancak dış dünyaya aksettirildiği ve üçüncü kişilerin duyularına hitap edecek niteliğe büründüğü takdirde eser niteliğini kazanabilir. Başka bir deyişle insanın düşünceleri değil, bunların dış âleme yansıdığı biçim eser olarak koruma altındadır.”
Ne anlama geliyor?
"Bu fikir bana ait" iddiası tek başına sonuç doğurmaz; korumanın konusu ifadenin somut biçimidir. Eser adına dayanılan davalarda ürünün eser niteliği ayrıca ortaya konmalıdır.
Yaptırımların kanuniliği
Yargıtay Ceza Genel Kurulu
Kanunda suçun unsuru olmayan bir yükümlülük yönetmelikle genişletilemez
Olay: Bir iş yerinde yapılan aramada bandrolsüz oyun DVD'leri ele geçirilmiş; bandrol yükümlülüğünün kapsamı ve suçun oluşup oluşmadığı tartışılmıştır.
Karar: Kurul, bilgisayar oyunlarının FSEK 81/1'de mutlak bandrol zorunluluğu bulunan eser türleri arasında sayılmadığını, kolay kopyalanmaya müsait diğer eserler kapsamında hak sahiplerinin talebi hâlinde bandrole tabi olduklarını belirlemiştir. Buna karşın yönetmelikle bilgisayar oyunları için mutlak bandrol zorunluluğu getirilmesinin hukuk devleti ile suç ve cezaların kanuniliği ilkelerine açıkça aykırı olduğunu vurgulamış; suçun oluşup oluşmadığının belirlenebilmesi için hak sahiplerinin bandrol talebinde bulunup bulunmadığının araştırılması gerektiğini kabul ederek hükmü eksik araştırmadan bozmuştur.
“kanuna göre suçun unsurları arasında bulunmayan bir düzenlemenin idari bir tasarruf olan yönetmelik ile genişletilemeyeceğinin kabulü zorunludur.”
Ne anlama geliyor?
FSEK'in ceza yaptırımları bakımından dayanak kanun metnidir. İdari düzenlemelere dayanan yükümlülük iddialarına karşı kanunilik savunması yapılabilir.
FSEK 1/A ile ilgili maddeler
- FSEK m. 1 — Amaç: kanunun koruma amacı
- FSEK m. 1/B — Tanımlar: eser, eser sahibi, fonogram, bağlantılı haklar
- FSEK m. 2 — İlim ve edebiyat eserleri
- FSEK m. 4 — Güzel sanat eserleri ve endüstriyel kullanım
- FSEK m. 13 — Kayıt ve tescil
- FSEK m. 41 — Umuma açık mahallerde kullanım ve tarife düzeni
- FSEK m. 52 — Mali hak sözleşmelerinde yazılı şekil
- FSEK m. 68 — Mali haklara tecavüzde üç kat bedel
- FSEK m. 70 — Maddi ve manevi tazminat
- FSEK m. 71 — Haklara tecavüz suçu
- FSEK m. 76 — Görevli mahkeme ve ispat karinesi
- FSEK m. 80 — Bağlantılı haklar
- FSEK m. 83 — Eserin ad ve alametlerinin korunması
- FSEK m. 84 — Eser niteliği taşımayan tespitlerin korunması
Uygulamada dikkat edilecekler
Pratik notlar
- 1.Dosyayı açmadan önce hangi hak sahipliğine dayandığınızı belirleyin: eser sahibi mi, icracı sanatçı mı, fonogram veya film yapımcısı mı, yayın kuruluşu mu. Her biri için dayanak madde farklıdır.
- 2.Aynı olayda birden çok hak sahibi bulunabileceğini gözetin; talepleri her hak sahibi bakımından ayrı kurun.
- 3.Fikir ile ifade ayrımını dilekçede açıkça kurun; benzerliğin ifadenin somut biçiminde bulunduğunu gösterin.
- 4.Ürün hem eser hem tescilli sınai hak konusu olabiliyorsa FSEK ve 6769 sayılı Kanun taleplerini birlikte ama ayrı ayrı dayanaklarla ileri sürün.
- 5.Eser niteliği tartışmalıysa FSEK 84 yolunu ikinci dayanak olarak ekleyin; eser sayılmayan fotoğraf ve sinema ürünleri de korunur.
- 6.Eser adına dayanacaksanız ürünün eser niteliğini ve adın ayırt ediciliğini ayrıca ortaya koyun; mahkeme eser niteliğini re'sen araştırır.
- 7.Görev itirazına hazırlıklı olun: FSEK davalarında görev 6769 sayılı Kanun m. 156/1'deki mahkemelere aittir ve ceza davaları da bu düzene tabidir.
- 8.FSEK 76/2'deki liste sunmama karinesine dayanırken kapsamı abartmayın; bedel talebini somut olarak tespit edilen kullanım üzerinden hesaplayın.
- 9.FSEK 68 bedelinin talep edilmesiyle farazi sözleşme ilişkisi kurulduğunu ve zamanaşımının on yıla tabi olacağını hesaba katın.
- 10.Ceza yönünde yükümlülüğün kanunda mı yönetmelikte mi öngörüldüğünü kontrol edin; kanunilik ilkesi güçlü bir savunmadır.
Sıkça Sorulan Sorular
Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır ve somut bir uyuşmazlık için hukuki görüş yerine geçmez. Madde metni resmî kaynaktan alınmış, kararlar resmî tam metinleri üzerinden özetlenmiştir.