Kısa cevap · FSEK 45
FSEK 45, sanat eserinin değerlendiği her el değiştirmede eser sahibinin de kazanca katılmasını sağlayan <strong>pay ve takip hakkını</strong> düzenler. Mimari eserler hariç olmak üzere FSEK 4'te sayılan güzel sanat eserlerinin <strong>asılları</strong> ile özgün kabul edilen kopyaları ve yazarlarla bestecilerin <strong>el yazısıyla yazılmış eserlerinin asılları</strong>, eser sahibi veya mirasçıları tarafından <strong>bir defa satıldıktan sonra</strong>, koruma süresi içinde bir sergide, açık artırmada, bu gibi eşyayı satan bir mağazada veya başka şekillerde satış konusu olarak el değiştirdikçe; bu satış bedeli ile bir önceki satış bedeli arasında <strong>açık bir nispetsizlik</strong> bulunması hâlinde, satışı gerçekleştiren <strong>bedel farkından münasip bir payı</strong> eser sahibine veya mirasçılarına ödemekle yükümlüdür. Pay tarifesi bedel farkının <strong>yüzde onunu geçemez</strong>; borcun zamanaşımı satıştan itibaren <strong>beş yıldır</strong>.
Bu sayfada neler var? (9 bölüm)
Temel kavramlar
- Pay ve takip hakkı
- Güzel sanat eserinin yeniden satışında eser sahibine bedel farkından pay verilmesi hakkı. Uluslararası literatürde "droit de suite" olarak bilinir.
- Mimari eser istisnası
- Mimari eserlerin madde kapsamı dışında tutulması. FSEK 40/1'de de mimarlık eserlerinde serbestlik yalnız dış şekle münhasırdır.
- Özgün kabul edilen kopya
- Eser sahibinin kendisinin sınırlı sayıda meydana getirdiği veya kontrolünde ve izniyle meydana getirilip imzalanmış ya da başka şekilde işaretlenmiş kopyalar.
- El yazması asıl
- FSEK 2/1-1 ve FSEK 3'te sayılıp yazarlarla bestecilerin el yazısıyla yazılmış eserlerinin asıllarından biri.
- İlk satış şartı
- Hakkın doğması için eserin eser sahibi veya mirasçıları tarafından bir defa satılmış olması gerekliliği.
- Açık nispetsizlik
- Yeni satış bedeli ile bir önceki satış bedeli arasında açıkça orantısız bir fark bulunması. Hakkın temel şartıdır.
- Münasip pay
- Bedel farkından ödenecek uygun oran. Pay tarifesi bedel farkının yüzde onunu geçemez.
- Hak sahipleri sırası
- Eser sahibi; ölmüşse miras hükümlerine göre ikinci dereceye kadar (bu derece dahil) yasal mirasçıları ve eşi; bunlar da yoksa ilgili alan meslek birliği.
- Müteselsil sorumluluk
- Satışın gerçekleştiği müessese sahibinin satıcı ile birlikte müteselsilen sorumlu olması (FSEK 45/3).
- Cebri satış sırası
- Cebri satış hâllerinde payın ancak diğer alacaklar tamamen ödendikten sonra ödenmesi (FSEK 45/4).
- Beş yıllık zamanaşımı
- Pay verme borcunun, borcun doğumunu intaç eden satıştan itibaren beş yılda zamanaşımına uğraması (FSEK 45/5).
- Muafiyet sınırı
- Bedeli, Cumhurbaşkanı kararında tespit edilecek miktarı aşmayan satışların pay verme borcundan muaf tutulması.
Bir bakışta FSEK 45
| Konu | Kural | Dayanak |
|---|---|---|
| Konu | Mimari eserler hariç, FSEK 4'teki güzel sanat eserlerinin asılları, özgün kabul edilen kopyaları ve el yazması asıllar. | FSEK m. 45/1 |
| Ön şart | Eserin eser sahibi veya mirasçıları tarafından bir defa satılmış olması. | FSEK m. 45/1 |
| Süre | Hak, koruma süresi içinde gerçekleşen el değiştirmelerde doğar. | FSEK m. 45/1 |
| Satış türleri | Sergi, açık artırma, bu gibi eşyayı satan mağaza veya başka şekillerde satış. | FSEK m. 45/1 |
| Temel şart | Satış bedeli ile bir önceki satış bedeli arasında açık bir nispetsizlik bulunması. | FSEK m. 45/1 |
| Yükümlü | Satışı gerçekleştiren gerçek veya tüzel kişi. | FSEK m. 45/1 |
| Hak sahibi | Eser sahibi; ölmüşse ikinci dereceye kadar yasal mirasçıları ve eşi; bunlar da yoksa ilgili alan meslek birliği. | FSEK m. 45/1 |
| Üst sınır | Pay tarifesi bedel farkının yüzde onunu geçemez. | FSEK m. 45/2-1 |
| Muafiyet | Bedeli kararda tespit edilecek miktarı aşmayan satışlar pay verme borcundan muaftır. | FSEK m. 45/2-2 |
| Meslek birliği kolu | Eser nevileri itibarıyla meslek birliğinin hangi kolunun ilgili sayılacağı kararda gösterilir. | FSEK m. 45/2-3 |
| Müessese sorumluluğu | Satışın gerçekleştiği müessese sahibi satıcı ile birlikte müteselsilen sorumludur. | FSEK m. 45/3 |
| Cebri satış | Pay ancak diğer alacaklar tamamen ödendikten sonra ödenir. | FSEK m. 45/4 |
| Zamanaşımı | Pay verme borcu, borcun doğumunu intaç eden satıştan itibaren beş yılda zamanaşımına uğrar. | FSEK m. 45/5 |
| Teşhir ile ilişki | Malik, men edici kayıt yoksa eseri sergileyebilir ve müzayedede satışa sunabilir; pay hakkı bu satışta doğar. | FSEK m. 40/2-3; 11. HD 2010/9305 |
| Malikin sınırı | Aslın maliki eserden kaynaklanan hakların sahibi olmaz; eser sahibinin hakları devam eder. | HGK 2020/806 |
FSEK 45 madde metni
Üçüncü Bölüm: Fikrî Haklar · B) Tahditler — III. Hususi menfaat mülahazasiyle
Güzel sanat eserlerinin satış bedellerinden pay verilmesi — Madde 45
- (1)(Değişik birinci fıkra: 3/3/2004-5101/16 md.) — "Bakanlar Kurulunca çıkarılacak bir kararname ile" ibaresi 700 sayılı KHK'nin 24. maddesiyle "Cumhurbaşkanı kararıyla" şeklinde değiştirilmiştir.Mimarî eserler hariç olmak üzere, bu Kanunun 4 üncü maddesinde sayılan güzel sanat eserlerinin asılları ile eser sahibinin kendisinin sınırlı sayıda meydana getirdiği veya eser sahibinin kontrolünde ve izniyle meydana getirilmiş ve eser sahibi tarafından imzalanmış veya başka bir şekilde işaretlenmiş olmaları nedeniyle özgün eser olduğu kabul edilen kopyaları, 2 nci maddenin (1) numaralı bendinde ve 3 üncü maddede sayılıp da yazarlarla bestecilerin el yazısıyla yazılmış eserlerinin asıllarından biri, eser sahibi veya mirasçıları tarafından bir defa satıldıktan sonra, koruma süresi içinde, bir sergide veya açık artırmada yahut bu gibi eşyayı satan bir mağazada veya başka şekillerde satış konusu olarak el değiştirdikçe, bu satış bedeli ile bir önceki satış bedeli arasında açık bir nispetsizlik bulunması halinde, her satışta, satışı gerçekleştiren gerçek veya tüzel kişi, bedel farkından münasip bir payı eser sahibine, o ölmüşse miras hükümlerine göre ikinci dereceye kadar (ve bu derece dahil) yasal mirasçılarına ve eşine, bunlar da yoksa ilgili alan meslek birliğine Cumhurbaşkanı kararıyla belirlenecek usul ve esaslar çerçevesinde ödemekle yükümlüdür.
- (2)"Kararnamede" ve "kararnamede" ibareleri 700 sayılı KHK'nin 24. maddesiyle "Kararda" ve "kararda" şeklinde değiştirilmiştir.Kararda: 1. Bedel farkının yüzde onunu geçmemek şartiyle farkın nispetine göre tesbit edilecek bir pay tarifesi; 2. Bedeli kararda tesbit edilecek miktarı aşmıyan satışların pay vermek borcundan muaf tutulacağı; 3. Eser nevileri itibariyle mesleki birliğin hangi kolunun ilgili sayılabileceği; gösterilir.
- (3)Satışın vukubulduğu müessese sahibi satıcı ile birlikte müteselsilen mesuldür.
- (4)Cebri satış hallerinde pay ancak diğer alacaklar tamamen ödendikten sonra ödenir.
- (5)Pay verme borcunun zamanaşımı, bu borcun doğumunu intaç eden satıştan itibaren beş yıldır.
Kaynak: 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu, mevzuat.gov.tr. Fıkra numaraları okumayı kolaylaştırmak için eklenmiştir.
Değişiklik geçmişi
| Tarih | Kaynak | Değişiklik |
|---|---|---|
| 13.12.1951 | 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu (kabul 05.12.1951, RG 13.12.1951, S. 7981) | Madde, güzel sanat eserlerinin satış bedellerinden pay verilmesini düzenleyen bir hüküm olarak kabul edildi. İkinci ve sonraki fıkralar bugüne kadar aynı kalmıştır: yüzde on üst sınırı, müteselsil sorumluluk, cebri satışta sıra ve beş yıllık zamanaşımı 1951'den beri yürürlüktedir. |
| 03.03.2004 | 5101 sayılı Kanun m. 14 ve 16 | Birinci fıkra bütünüyle yenilendi. Değişiklikle kapsam netleştirildi: <strong>mimari eserler</strong> açıkça hariç tutuldu; <strong>özgün eser kabul edilen kopyalar</strong> tanımlandı (eser sahibinin kendisinin sınırlı sayıda meydana getirdiği veya kontrolünde ve izniyle meydana getirilip imzalanmış ya da işaretlenmiş kopyalar); hak sahipleri sırası <strong>ikinci dereceye kadar yasal mirasçılar ve eş</strong>, bunlar da yoksa <strong>ilgili alan meslek birliği</strong> olarak belirlendi. Aynı Kanunun 14. maddesiyle madde başlığının numarası yeniden teselsül ettirildi. |
| 02.07.2018 | 700 sayılı Kanun Hükmünde Kararname m. 24 | Birinci fıkrada yer alan <strong>"Bakanlar Kurulunca çıkarılacak bir kararname ile"</strong> ibaresi <strong>"Cumhurbaşkanı kararıyla"</strong>; ikinci fıkrada yer alan "Kararnamede" ibaresi "Kararda" ve aynı fıkranın (2) numaralı bendindeki "kararnamede" ibaresi "kararda" şeklinde değiştirildi. |
Pay ve Takip Hakkı Nedir, Ne Zaman Doğar?
Bir ressam tablosunu genç ve tanınmadan önce satar; yıllar sonra aynı tablo çok yüksek bedelle el değiştirir. FSEK 45, bu değer artışından eser sahibinin de yararlanmasını sağlar. Uluslararası literatürde droit de suite denilen bu hak, Türk hukukunda "pay ve takip hakkı" olarak bilinir.
Hakkın doğması için şartlar birlikte gerçekleşmelidir:
- Kapsamdaki eser. Mimari eserler hariç olmak üzere FSEK 4'te sayılan güzel sanat eserlerinin asılları; eser sahibinin kendisinin sınırlı sayıda meydana getirdiği veya kontrolünde ve izniyle meydana getirilmiş ve eser sahibi tarafından imzalanmış ya da başka şekilde işaretlenmiş olmaları nedeniyle özgün eser kabul edilen kopyaları; ve FSEK 2/1-1 ile FSEK 3'te sayılıp da yazarlarla bestecilerin el yazısıyla yazılmış eserlerinin asıllarından biri.
- İlk satış gerçekleşmiş olmalı. Eser, eser sahibi veya mirasçıları tarafından bir defa satılmış olmalıdır. İlk satışta pay hakkı doğmaz; hak sonraki el değiştirmelerde işler.
- Koruma süresi içinde olmalı. El değiştirme, koruma süresi içinde gerçekleşmelidir. Süre için FSEK 27 şerhine bakabilirsiniz.
- Satış biçimi. Bir sergide, açık artırmada, bu gibi eşyayı satan bir mağazada veya başka şekillerde satış konusu olarak el değiştirme. Son ifade kapsamı geniş tutar.
- Açık nispetsizlik. Bu satış bedeli ile bir önceki satış bedeli arasında açık bir nispetsizlik bulunmalıdır. Hükmün ayırt edici şartı budur: her el değiştirmede değil, yalnız bedeller arasında açık orantısızlık olduğunda pay doğar.
Kim öder, kim alır? Ödeme yükümlüsü satışı gerçekleştiren gerçek veya tüzel kişidir. Alacaklı sırası ise şudur: eser sahibi; o ölmüşse miras hükümlerine göre ikinci dereceye kadar (bu derece dahil) yasal mirasçıları ve eşi; bunlar da yoksa ilgili alan meslek birliği. Usul ve esaslar Cumhurbaşkanı kararıyla belirlenir.
Bu, FSEK 45'i benzer hükümlerden ayıran bir özelliktir: hak sahibi kalmadığında alacak sona ermez, meslek birliğine geçer. Meslek birlikleri için FSEK 42 şerhine bakabilirsiniz.
Pay Nasıl Hesaplanır? Yüzde On Sınırı
FSEK 45/2, Cumhurbaşkanı kararında yer alması gereken üç unsuru sayar:
- Pay tarifesi. Bedel farkının yüzde onunu geçmemek şartıyla farkın nispetine göre tespit edilecek bir tarife. İki noktaya dikkat edilmelidir: üst sınır satış bedelinin değil bedel farkının yüzde onudur; ve tarife "farkın nispetine göre" kademeli olarak belirlenir.
- Muafiyet eşiği. Bedeli kararda tespit edilecek miktarı aşmayan satışların pay vermek borcundan muaf tutulacağı. Yani küçük ölçekli satışlar kapsam dışında bırakılabilir.
- İlgili meslek birliği kolu. Eser nevileri itibarıyla mesleki birliğin hangi kolunun ilgili sayılabileceği.
Kim sorumlu? Üçüncü fıkra sorumluluğu genişletir: satışın vukubulduğu müessese sahibi satıcı ile birlikte müteselsilen mesuldür. Bunun pratik sonucu büyüktür: bir tablo müzayede salonunda el değiştirdiğinde eser sahibi, satıcıyı bulmak zorunda kalmaksızın doğrudan müzayede evine başvurabilir.
Cebri satış. Dördüncü fıkra bir sıra kuralı koyar: cebri satış hâllerinde pay ancak diğer alacaklar tamamen ödendikten sonra ödenir. Yani icra yoluyla satışta pay hakkı, imtiyazlı bir alacak değildir.
Zamanaşımı. Beşinci fıkra kısa ve nettir: pay verme borcunun zamanaşımı, bu borcun doğumunu intaç eden satıştan itibaren beş yıldır. Süre, satış tarihinden işler; eser sahibinin satışı öğrenmesi başlangıç noktası değildir. Bu nedenle sanatçıların eserlerinin ikincil piyasadaki hareketini takip etmesi pratik bir zorunluluktur.
FSEK 70 kapsamındaki tazminat talepleriyle karıştırılmamalıdır: pay hakkı bir tecavüz tazminatı değil, kanundan doğan bir katılım alacağıdır. Tazminat rejimi için FSEK 70 şerhine bakabilirsiniz.
Satış, Teşhir ve Malikin Yetkisiyle İlişkisi
FSEK 45, eserin el değiştirmesini engellemez; el değiştirmeye bağlı bir alacak doğurur. Bu ayrım, malikin yetkileriyle birlikte okunduğunda netleşir.
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, bir ressamın hediye ettiği tablonun sonradan müzayedeye konulması olayında şu zinciri kurmuştur (Yargıtay 11. HD, 27.09.2010, E. 2009/3278, K. 2010/9305):
- Tablonun bağış (satım veya trampa) suretiyle fiziki mülkiyetinin devri, sahibinin rızasıyla eserin umuma arzı niteliğindedir.
- Sahibinin rızasıyla umuma arz edilen eser alenileşmiş sayılır; FSEK 14/3'teki hâller dışında umuma arz geri alınamaz.
- Eseri teslim alan kişi eseri sergileyebilir, evine asabileceği gibi bir galeri veya müzayedede satış için teşhir edebilir.
- FSEK 40/2-3 uyarınca, üzerine açıkça men edici bir kayıt konulmadıkça güzel sanat eserleri malikleri veya izinleriyle başkaları tarafından umumi mahallerde teşhir edilebilir ve açık artırmaya konulan eserler teşhir olunabilir.
Yani eser sahibi satışı engelleyemez; ama satış gerçekleştiğinde ve bedeller arasında açık nispetsizlik varsa FSEK 45 uyarınca pay isteyebilir. Teşhir rejimi için FSEK 40 şerhine bakabilirsiniz.
Aynı mantık malikin sınırları bakımından da geçerlidir. Hukuk Genel Kurulu, heykel, yağlı boya tablo ve resim gibi bazı güzel sanat eserlerinin bir eşyada somutlaştığını; bu eşyanın mülkiyetini edinen kişinin (aslın malikinin) eserden kaynaklanan hakların sahibi olamayacağını ve eserden kaynaklanan tüm hakların eser sahibinde kalmaya devam ettiğini belirtmiştir (Yargıtay HGK, 21.10.2020, E. 2017/137, K. 2020/806). Kurul, FSEK 48 ve 52'ye uygun biçimde mali hakların devri yapılsa dahi malikin eser sahibinin manevi haklarını korumak zorunda olduğunu da vurgulamıştır.
Pratik sonuç şudur: eserin mülkiyeti el değiştirse bile eser sahibinin hakları sona ermez. FSEK 45 bu sürekliliğin mali boyutunu, FSEK 16 ve 17 ise manevi boyutunu kurar. Eser sahibinin aslın malikine karşı hakları için FSEK 17 şerhine bakabilirsiniz.
FSEK 45 Yargıtay kararları
Bu bölümde, maddenin uygulamada nasıl yorumlandığını gösteren 2 Yargıtay kararı yer alıyor. Kararların tamamı resmî tam metinleri okunarak seçildi ve konularına göre gruplandı; Hukuk Genel Kurulu kararları bulundukları grubun başında yer alır. Künyeye tıklayarak kararın tam metnine ulaşabilirsiniz.
Karar seçimi hakkında
FSEK 45'i doğrudan uygulayan yayımlanmış yargı kararı bulunmadığından, pay hakkının doğduğu satış işleminin hukuki çerçevesini ve mülkiyet ile eser hakkının ayrılığını ortaya koyan kararlar seçildi. Kararların somut konusu ve oy durumu not alanında belirtildi.
Satış ve teşhir serbestisi
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi
Mülkiyetin devri sahibinin rızasıyla umuma arz niteliğindedir; men edici kayıt yoksa malik eseri müzayedede satışa sunabilir
Olay: Bir ressam, yağlı boya tablosunu bir galeri işletmecisine hediye etmiştir. Tablo daha sonra el değiştirmiş ve müzayede yoluyla satışa sunulmuştur. Ressam, satışın önlenmesi için ihtarname çekmesine rağmen tablonun satışa sunulduğunu, umuma arz yetkisinin manevi haklardan olduğunu ileri sürerek FSEK 45/1 ve 70/3 hükümlerine de dayanarak manevi tazminat istemiştir.
Karar: Daire, FSEK 14'te bir eserin umuma arz edilip edilmemesini, yayımlanma zamanını ve tarzını münhasıran eser sahibinin tayin ettiğini belirttikten sonra; yağlı boya tablonun bizzat eser sahibi tarafından hediye edilmek suretiyle fiziki mülkiyetinin devrinin aynı zamanda sahibinin rızasıyla eserin umuma arzı olduğunu saptamıştır. Sahibinin rızasıyla umuma arz edilen eserin alenileşmiş sayılacağını ve FSEK 14/3'te yazılı hâller dışında umuma arzın geri alınmasının mümkün olmadığını; eseri teslim alan kişinin eseri sergileyebileceği, evine asabileceği gibi bir galeri veya müzayedede satış için teşhir edebileceğini belirtmiştir. FSEK 40/2-3 uyarınca üzerine açıkça men edici bir kayıt konulmadıkça güzel sanat eserlerinin malikleri veya izinleriyle başkaları tarafından umumi mahallerde teşhir edilebileceğini ve açık artırma ile satılacak eserlerin teşhir olunabileceğini vurgulayarak, men edici kayıt veya şeref ve itibarın zedelenmesi ispat edilemediğine göre manevi tazminata hükmedilmesini doğru bulmamış ve kararı oy birliğiyle bozmuştur.
“Eseri teslim alan kişi bu eseri sergileyebilir, evine aşabileceği gibi bir galeri veya müzayede de satış için teşhir edebilir”
Ne anlama geliyor?
Eser sahibi eserinin yeniden satılmasını engelleyemez. Buna karşılık satış gerçekleştiğinde ve bedeller arasında açık nispetsizlik varsa FSEK 45 uyarınca pay isteyebilir.
Not: Kararın konusu FSEK 14 ve 40'tır; davacı talebinde FSEK 45/1 ve 70/3 hükümlerine de dayanmıştır. Karar buraya, pay hakkının doğduğu satış işleminin hukuken engellenemez olduğunu göstermesi nedeniyle alınmıştır.
Mülkiyet ile eser hakkının ayrılığı
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu
Eserin somutlaştığı eşyanın mülkiyetini edinen kişi eserden kaynaklanan hakların sahibi olamaz; bu haklar eser sahibinde kalmaya devam eder
Olay: Bir sanatçı, bir belediye ve dernek tarafından birlikte organize edilen sanat parkı projesi kapsamında eser niteliğinde bir bank hazırlamış ve üç yıl süreyle sergilenmek üzere teslim etmiştir. Süre sonunda eserin parkta bulunmadığı, üçüncü kişiler tarafından tahrif edildiği ve çalındığı anlaşılmıştır. Sanatçı, davalıların eserin korunması için yeterli özeni göstermediklerini ileri sürerek FSEK 70 uyarınca maddi ve manevi tazminat istemiştir.
Karar: Kurul, heykel, yağlı boya tablo ve resim gibi bazı güzel sanat eserlerinin bir eşyada somutlaştığını; bu eşyanın mülkiyetini edinen kişinin eserden kaynaklanan hakların sahibi olamayacağını ve eserden kaynaklanan tüm hakların eser sahibinde kalmaya devam ettiğini belirlemiştir. Örnek olarak bir yağlı boya tabloyu satın alan kişinin eserin bir kısmını boyayamayacağını, kenarlarından keserek küçültemeyeceğini ve fotoğrafını çekerek çoğaltamayacağını göstermiştir. FSEK 48 ve 52'ye uygun biçimde mali hakların devri yapılsa dahi malikin eser sahibinin manevi haklarını korumak zorunda olduğunu; FSEK 16/1 ve 17/2 uyarınca eserin bozulamayacağını ve yok edilemeyeceğini; eserin somutlaştığı eşya üzerinde ayni veya şahsi hakka dayanarak zilyet olan kişinin eser sahibinin haklarına riayet etmek ve bu hakların kullanılmasına izin vermek zorunda olduğunu saptamıştır. Kararı oy çokluğuyla vermiştir.
“Bu eserlerin somutlaştığı eşyanın mülkiyetini edinen kişi (aslın maliki), eserden kaynaklanan hakların sahibi olamaz. Eserden kaynaklanan tüm haklar eser sahibinde kalmaya devam eder.”
Ne anlama geliyor?
Eserin el değiştirmesi eser sahibinin haklarını tüketmez. FSEK 45 bu sürekliliğin mali yüzüdür: her değerli el değiştirmede eser sahibi kazanca katılabilir.
Not: Karar oy çokluğuyla verilmiştir; Kurul çoğunluğu tarafından benimsenmeyen görüş özete alınmamıştır. Kararın konusu FSEK 16, 17 ve 70'tir; buraya, mülkiyetin devrinin eser haklarını sona erdirmediğini ve pay hakkının bu sürekliliğin bir görünümü olduğunu göstermesi nedeniyle alınmıştır.
FSEK 45 ile ilgili maddeler
- FSEK m. 2 — İlim ve edebiyat eserleri
- FSEK m. 3 — Musiki eserleri
- FSEK m. 4 — Güzel sanat eserleri
- FSEK m. 14 — Umuma arz salahiyeti
- FSEK m. 16 — Eserde değişiklik yapılmasını menetmek
- FSEK m. 17 — Eser sahibinin zilyet ve malike karşı hakları
- FSEK m. 23 — Yayma hakkı
- FSEK m. 27 — Koruma süresi
- FSEK m. 40 — Kopya ve teşhir
- FSEK m. 42 — Meslek birliklerinin kurulması
- FSEK m. 44 — Fikir ve sanat eserlerinin işaretlenmesi
- FSEK m. 70 — Tazminat
Uygulamada dikkat edilecekler
Pratik notlar
- 1.Eserinizin ikincil piyasadaki hareketini takip edin; zamanaşımı satış tarihinden işler, öğrenmeden değil.
- 2.Pay talebinizi beş yıllık zamanaşımı süresi içinde ileri sürün.
- 3.Talebin ön şartı olarak eserin daha önce sizin veya mirasçılarınız tarafından bir defa satılmış olduğunu ortaya koyun.
- 4.Bedeller arasında açık nispetsizlik bulunduğunu belgelerle gösterin; hak her el değiştirmede değil bu şart varsa doğar.
- 5.Payın bedel farkının yüzde onunu geçemeyeceğini ve tarifenin farkın nispetine göre belirlendiğini gözetin.
- 6.Küçük bedelli satışların muafiyet kapsamında olabileceğini değerlendirin.
- 7.Talebinizi satıcıya ve satışın gerçekleştiği müesseseye birlikte yöneltin; müteselsil sorumluluk vardır.
- 8.Cebri satışta payın ancak diğer alacaklar tamamen ödendikten sonra ödendiğini hatırlayın.
- 9.Mimari eserlerin madde kapsamı dışında olduğunu gözetin.
- 10.Özgün kabul edilen kopyalarda imza veya işaretleme bulunduğunu ispat edin.
- 11.Hak sahibi mirasçı yoksa alacağın ilgili alan meslek birliğine geçtiğini not edin.
- 12.Eserin yeniden satılmasını engelleyemeyeceğinizi, ancak pay isteyebileceğinizi bilin.
Sıkça Sorulan Sorular
Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır ve somut bir uyuşmazlık için hukuki görüş yerine geçmez. Madde metni resmî kaynaktan alınmış, kararlar resmî tam metinleri üzerinden özetlenmiştir.