Kısa cevap · FSEK 22
FSEK 22, mali hakların en geniş kapsamlısıdır. Bir eserin aslını veya kopyalarını <strong>herhangi bir şekil veya yöntemle, tamamen veya kısmen, doğrudan veya dolaylı, geçici veya sürekli olarak</strong> çoğaltma hakkı münhasıran eser sahibine aittir. İkinci fıkra kapsamı örneklerle genişletir: ikinci bir kopya çıkarma, her türlü araca kayıt, ses ve müzik kayıtları ile mimarlık eserlerine ait plan, proje ve krokilerin <em>uygulanması</em> da çoğaltma sayılır. Üçüncü fıkra ise yazılıma özgüdür: çoğaltma hakkı, geçici çoğaltmayı gerektirdiği ölçüde programın yüklenmesi, görüntülenmesi, çalıştırılması, iletilmesi ve depolanması fiillerini de kapsar.
Bu sayfada neler var? (10 bölüm)
Temel kavramlar
- Çoğaltma hakkı
- Eserin aslını veya kopyalarını herhangi bir şekil veya yöntemle, tamamen veya kısmen, doğrudan veya dolaylı, geçici veya sürekli olarak çoğaltma hakkı (FSEK 22/1).
- Kısmen çoğaltma
- Eserin bir bölümünün çoğaltılması. Hüküm "tamamen veya kısmen" dediği için bölüm çoğaltmak da izne tabidir.
- Dolaylı çoğaltma
- Eserin doğrudan aslından değil bir başka nüsha veya yayından çoğaltılması. Hüküm "doğrudan veya dolaylı" ifadesiyle her ikisini kapsar.
- Geçici çoğaltma
- Kalıcı olmayan kopyalama. Dijital ortamda önbelleğe alma ve bellekte tutma gibi fiiller bu kapsamda değerlendirilir (FSEK 22/1, 22/3).
- Projenin uygulanması
- Mimarlık eserlerine ait plan, proje ve krokilerin inşa edilmesi. FSEK 22/2 uyarınca bu da çoğaltma sayılır.
- Teknolojiden bağımsızlık
- Kaydın "bilinen ya da ileride geliştirilecek olan her türlü araca" yapılabileceğinin belirtilmesi; hüküm teknoloji değişimine açık tutulmuştur.
- Yazılımda kullanım fiilleri
- Programın yüklenmesi, görüntülenmesi, çalıştırılması, iletilmesi ve depolanması. Geçici çoğaltma gerektirdiği ölçüde çoğaltma hakkı kapsamındadır (FSEK 22/3).
- Kişisel kullanım sınırı
- Kâr amacı taşımaksızın yapılan çoğaltmanın belirli şartlarla serbest bırakılması; ancak eser sahibinin meşru menfaatlerine haklı sebep olmadan zarar verilemez ve eserden normal yararlanmaya aykırı olamaz (FSEK 38).
Bir bakışta FSEK 22
| Konu | Kural | Dayanak |
|---|---|---|
| Temel kural | Eserin aslını veya kopyalarını çoğaltma hakkı münhasıran eser sahibine aittir. | FSEK m. 22/1 |
| Kapsam | Herhangi bir şekil veya yöntemle, tamamen veya kısmen, doğrudan veya dolaylı, geçici veya sürekli. | FSEK m. 22/1 |
| Kayıt | Eserin bilinen ya da ileride geliştirilecek her türlü araca kaydedilmesi çoğaltmadır. | FSEK m. 22/2 |
| Proje uygulaması | Mimarlık eserlerine ait plan, proje ve krokilerin uygulanması da çoğaltma sayılır. | FSEK m. 22/2 |
| Yazılım | Programın yüklenmesi, görüntülenmesi, çalıştırılması, iletilmesi ve depolanması geçici çoğaltma gerektirdiği ölçüde kapsamdadır. | FSEK m. 22/3 |
| Birebir kopya | Çevirilerin hataları dahil aynı olması, talimat ve yöntemin aynı olması çoğaltma ihlalinin göstergesi sayılmıştır. | 11. HD 2025/2726 (ilk derece tespiti) |
| Lisans sahibi | Lisans sahibi de çoğaltma hakkının ihlaline dayanarak dava açabilir. | 11. HD 2025/2726 (ilk derece tespiti) |
| Hüküm fıkrası | Tecavüzün tespiti hükmünde hangi ürünlerin tecavüz oluşturduğu açıkça gösterilmelidir; aksi hâlde infazda tereddüt doğar. | 11. HD 2025/2726 |
| Söz ve ürün | Şarkı sözünün bir kısmının tişört üzerine basılması çoğaltma hakkının ihlalidir. | 11. HD 2025/5170 (ilk derece tespiti, onandı) |
| Meslek birliği kaydı | Meslek birliğine verilen eser bildirim formu, FSEK 11 kapsamında hak sahipliğinin ortaya konmasında kullanılabilir. | 11. HD 2025/5170 (ilk derece tespiti, onandı) |
| Birlikte ihlal | Değiştirerek izinsiz kullanma çoğaltma hakkı yanında adın belirtilmesi, umuma arz ve değişikliği menetme haklarını da ihlal eder. | 11. HD 2023/6359 (ilk derece tespiti, onandı) |
| Tazminat | Mali haklara tecavüzde rayiç bedelin üç katına kadar talep mümkündür. | FSEK m. 68 |
| Hakların bağımsızlığı | Çoğaltma izni yayma, temsil veya umuma iletim iznini içermez. | FSEK m. 20/1 |
FSEK 22 madde metni
Üçüncü Bölüm: Fikrî Haklar · C) Mali haklar
Çoğaltma hakkı — Madde 22
- (1)(Değişik: 21/2/2001 - 4630/13 md.)Bir eserin aslını veya kopyalarını, herhangi bir şekil veya yöntemle, tamamen veya kısmen, doğrudan veya dolaylı, geçici veya sürekli olarak çoğaltma hakkı münhasıran eser sahibine aittir.
- (2)Eserlerin aslından ikinci bir kopyasının çıkarılması ya da eserin işaret, ses ve görüntü nakil ve tekrarına yarayan, bilinen ya da ileride geliştirilecek olan her türlü araca kayıt edilmesi, her türlü ses ve müzik kayıtları ile mimarlık eserlerine ait plan, proje ve krokilerin uygulanması da çoğaltma sayılır. Aynı kural, kabartma ve delikli kalıplar hakkında da geçerlidir.
- (3)Çoğaltma hakkı, bilgisayar programının geçici çoğaltılmasını gerektirdiği ölçüde, programın yüklenmesi, görüntülenmesi, çalıştırılması, iletilmesi ve depolanması fiillerini de kapsar.
Kaynak: 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu, mevzuat.gov.tr. Fıkra numaraları okumayı kolaylaştırmak için eklenmiştir.
Değişiklik geçmişi
| Tarih | Kaynak | Değişiklik |
|---|---|---|
| 07.06.1995 | 4110 sayılı Kanun m. 8 (RG 12.06.1995, S. 22311) | Madde değiştirildi. İkinci fıkradaki geniş kapsam — eserin her türlü araca kaydedilmesi, ses ve müzik kayıtları ile mimarlık eserlerine ait plan, proje ve krokilerin uygulanmasının da çoğaltma sayılması — ile yazılıma ilişkin üçüncü fıkra bu değişiklikle metne girdi. |
| 21.02.2001 | 4630 sayılı Kanun m. 13 (RG 03.03.2001, S. 24335 Mükerrer) | Birinci fıkra yeniden düzenlendi ve bugünkü geniş formül getirildi: "herhangi bir şekil veya yöntemle, tamamen veya kısmen, doğrudan veya dolaylı, geçici veya sürekli olarak". Bu ifade, dijital ortamdaki geçici kopyaları da hükmün kapsamına açık biçimde almıştır. |
Çoğaltma Hakkı Ne Kadar Geniş?
FSEK 22/1'in formülü kanunun en geniş ifadelerinden biridir. Beş ikilik bir arada sayılır:
- Asıl veya kopya: Hem eserin aslından hem bir kopyasından çoğaltma.
- Herhangi bir şekil veya yöntemle: Teknik yöntem sınırı yok.
- Tamamen veya kısmen: Bölüm çoğaltmak da izne tabidir.
- Doğrudan veya dolaylı: Aslından değil başka bir nüshadan veya yayından çoğaltma da kapsamdadır.
- Geçici veya sürekli: Kalıcı olmayan kopyalar da hükme girer.
İkinci fıkra kapsamı örneklerle pekiştirir ve teknolojiye bağlı kalmaz: eserin "bilinen ya da ileride geliştirilecek olan her türlü araca kayıt edilmesi" çoğaltmadır. Aynı fıkra iki özel hâli daha sayar:
- Her türlü ses ve müzik kayıtları.
- Mimarlık eserlerine ait plan, proje ve krokilerin uygulanması. Yani bir projeye göre yapı inşa etmek de çoğaltmadır. Bu, mimari uyuşmazlıklarda talebin dayanağını doğrudan etkiler.
Fıkranın son cümlesi kabartma ve delikli kalıplar hakkında da aynı kuralın geçerli olduğunu belirtir.
Önemli bir hatırlatma: çoğaltma hakkı diğer mali haklardan bağımsızdır. FSEK 20/1 uyarınca mali haklar birbirine bağlı değildir ve birinin tasarrufu diğerine etki etmez. Bu nedenle çoğaltmaya izin vermek, çoğaltılan nüshaların yayılmasına (m. 23), temsil edilmesine (m. 24) veya umuma iletilmesine (m. 25) izin verildiği sonucunu doğurmaz.
Yazılımı Kurmak veya Çalıştırmak Çoğaltma mı?
FSEK 22/3 bu soruya doğrudan cevap verir: çoğaltma hakkı, bilgisayar programının geçici çoğaltılmasını gerektirdiği ölçüde, programın yüklenmesi, görüntülenmesi, çalıştırılması, iletilmesi ve depolanması fiillerini de kapsar. Fıkra 1995'te 4110 sayılı Kanunla metne girmiştir.
Hükmün mantığı teknik bir gerçeklikten doğar: bir programı çalıştırmak onu belleğe yüklemeyi, yani geçici bir kopya oluşturmayı gerektirir. Kanun bu geçici kopyayı da çoğaltma sayarak lisanssız kullanımı hakkın kapsamına almıştır.
Fıkradaki "gerektirdiği ölçüde" kaydı önemlidir: hüküm her kullanımı değil, geçici çoğaltmayı gerektiren kullanımı kapsar. Bu kayıt, hükmün sınırsız genişlemesini önler.
Bilgisayar programlarının eser niteliği ise FSEK 2/1-1'e dayanır. Ceza Genel Kurulu, bilgisayar programlarının bu bent kapsamında ilim ve edebiyat eseri sınıfında korunduğunu belirtmiştir; ayrıntı için FSEK 2 şerhine bakabilirsiniz. Programın ögelerine temel oluşturan düşünce ve ilkeler ise FSEK 2'nin son fıkrası uyarınca eser sayılmaz: korunan koddur, ardındaki yöntem değil.
Yazılımda çoğaltma ile işleme ayrımını da gözetmek gerekir. Programın uyarlanması, düzenlenmesi veya herhangi bir değişim yapılması FSEK 6/1-10 uyarınca işlenmedir ve FSEK 21 kapsamında ayrıca izne tabidir. Aynı eylem her ikisini birden ihlal edebilir.
Bir sınır da kanunun sınırlama hükümlerinden gelir. FSEK 38, bütün fikir ve sanat eserlerinin kâr amacı güdülmeksizin şahsen kullanmaya mahsus çoğaltılmasının mümkün olduğunu; ancak bu çoğaltmanın hak sahibinin meşru menfaatlerine haklı bir sebep olmadan zarar veremeyeceğini ve eserden normal yararlanmaya aykırı olamayacağını belirtir. Yazılım bakımından aynı maddede yedekleme ve araişlerlik gibi özel hâller de düzenlenmiştir.
Birebir Kopya Nasıl Ortaya Konur?
Çoğaltma davalarında en güçlü delil, kopyanın kendi hatalarını da taşımasıdır. Bir eğitim materyali uyuşmazlığı bunu örneklendirir (Yargıtay 11. HD, 22.04.2025, E. 2024/3062, K. 2025/2726).
İlk derece mahkemesi, davacının lisans sahibi olduğu oyunlar ile davalıya ait oyunlar ve kitapçıkları karşılaştırmış ve şu üç bulguyu sıralamıştır:
- Metinsel çevirilerin hatalar dahil aynı olması,
- Oyun talimatlarının aynı olması,
- Oyunların oynanış yöntem ve mantığının aynı olması.
Mahkeme, dava konusu kitapçıkların neredeyse birebir aynı olması nedeniyle bunun davacının çoğaltma hakkının ihlali kapsamında olduğunu belirlemiş; ayrıca marka hakkına tecavüzü de tespit etmiştir. Dikkat çekici bir nokta: davacı eser sahibi değil lisans sahibiydi; mali hakkı devralan veya lisans alan kişi de çoğaltma hakkının ihlaline dayanabilir.
Kararın Daire tarafından bozulma nedeni ise usule ilişkindir ve uygulamada sık yapılan bir hatayı gösterir. Daire, HMK 297/2 uyarınca hükmün sonuç kısmının şüphe ve tereddüt uyandırmayacak biçimde gösterilmesi gerektiğini; ilk derece mahkemesinin hüküm fıkrasında "dava konusu davalı ürünlerinin davacının eserlerine" demek suretiyle infazda tereddüt oluşturduğunu belirlemiş ve hangi ürünlerin tecavüz oluşturduğunun açıkça gösterilmesi gerektiği gerekçesiyle kararı bozmuştur.
Pratik ders: tecavüzün tespiti ve önlenmesi talebini kurarken hangi ürünlerin, hangi eserlere göre tecavüz oluşturduğunu tek tek belirtmek gerekir. Aksi hâlde lehe bir karar bile infaz edilemez hâle gelir.
Eserin Bir Bölümünü Ürün Üzerinde Kullanmak
FSEK 22/1 "tamamen veya kısmen" dediği için eserin bir bölümünü ürün üzerine basmak da çoğaltmadır. Bir tişört uyuşmazlığı bunu gösterir (Yargıtay 11. HD, 08.09.2025, E. 2025/295, K. 2025/5170).
İlk derece mahkemesinin kurduğu zincir şöyledir:
- Dava konusu eser FSEK 3 kapsamında musiki eseri niteliğindeydi.
- Meslek birliğinin yazısına göre eser bildirim formu uyarınca şarkının sözleri davacıya aitti; davacı söz yazarı olarak eser üzerinde FSEK 11 kapsamında hak sahibiydi.
- Taraflar arasında imzalanan son protokolle davalı, ürünü tüm platformlarda kullanmayacağını taahhüt etmişti.
- Buna karşılık şarkı sözlerinin içinde yer alan bir kısmın davalı tarafından satışı yapılan tişörtlerin üzerine basılması davacının çoğaltma hakkının ihlali; bu yazıda eser sahibinin adının belirtilmemesi ise adın belirtilmesi yetkisinin ve dolayısıyla manevi hakkın ihlali sayıldı.
- Mahkeme, tarafların mali ve ekonomik durumları ile hakkaniyet ölçüsünü gözeterek 10.000 TL manevi tazminata hükmetti; maddi tazminat talebi bakımından FSEK 70/3 kapsamındaki talebin davacı lehine olduğunu belirledi. Karar temyizde onanmıştır.
Buradan üç pratik sonuç çıkar. Birincisi: söz ve beste ayrı eserlerdir; söz yazarı kendi eseri bakımından bağımsız olarak hak sahibidir. İkincisi: meslek birliğine verilen eser bildirim formu, FSEK 11 karinesi çerçevesinde hak sahipliğini ortaya koymada kullanılabilir. Üçüncüsü: bir cümlelik alıntı bile ürün üzerinde ticari olarak kullanıldığında çoğaltma hakkını ihlal edebilir.
Aynı çoklu ihlal yapısı tasarım uyuşmazlıklarında da görülür. Bir taksi durağı tasarımı davasında mahkeme, yazılı sözleşme olmaksızın ve tasarımda değişiklikler yaparak kullanmanın çoğaltma hakkı yanında adın belirtilmesi, umuma arz ve eserde değişiklik yapılmasını menetmek haklarını ihlal ettiğini belirlemiş; FSEK 68 uyarınca üç kat maddi tazminat ile manevi tazminata hükmetmiştir (Yargıtay 11. HD, 01.11.2023, E. 2022/2563, K. 2023/6359).
FSEK 22 Yargıtay kararları
Bu bölümde, maddenin uygulamada nasıl yorumlandığını gösteren 3 Yargıtay kararı yer alıyor. Kararların tamamı resmî tam metinleri okunarak seçildi ve konularına göre gruplandı. Künyeye tıklayarak kararın tam metnine ulaşabilirsiniz.
Karar seçimi hakkında
Kartlara çoğaltma hakkını mahkemenin kendi gerekçesinde değerlendiren kararlar alındı. Onama ile kesinleşen kararlarda gerekçenin hangi mahkemeye ait olduğu kart notunda belirtildi; bir kararda madde numarasına ilişkin sapma ayrıca not edildi.
Birebir kopya ve hüküm fıkrasının belirliliği
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi
Çevirilerin hataları dahil aynı olması çoğaltma ihlalini gösterir; tecavüz hükmünde hangi ürünlerin tecavüz oluşturduğu açıkça gösterilmelidir
Olay: Bir eğitim oyunları lisansı sahibi, davalıya ait oyun ve kitapçıkların kendi ürünlerinin kopyası olduğunu ileri sürerek marka hakkına tecavüzün tespiti ile FSEK 20 kapsamında çoğaltma hakkına tecavüzün tespiti ve sonuçlarının giderilmesini istemiştir.
Karar: İlk derece mahkemesi, davacının lisans sahibi olduğu oyunlar ile davalıya ait oyun ve kitapçıklar karşılaştırıldığında metinsel çevirilerin hatalar dahil aynı olması, oyun talimatlarının aynı olması ve oyunların oynanış yöntem ve mantığının aynı olması nedeniyle kitapçıkların neredeyse birebir aynı olduğunu; bunun çoğaltma hakkının ihlali kapsamında bulunduğunu belirlemiş, marka hakkına tecavüzü de tespit ederek davayı kabul etmiştir. Daire ise hükmün infaz edilebilirliği üzerinde durmuş; HMK 297/2 uyarınca hükmün sonuç kısmında taleplerin açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi gerektiğini vurgulamıştır. İlk derece mahkemesinin hüküm fıkrasında "dava konusu davalı ürünlerinin davacının eserlerine" ifadesini kullanmasının infazda tereddüt oluşturduğunu, davalının hangi ürünlerinin tecavüz oluşturduğunun gösterilmesi gerektiğini belirterek kararı bozmuştur.
Karardan alıntı (aç)(kapat)
“metinsel çevirilerin hatalar dahil aynı olması, oyun talimatlarının aynı olması, oyunların oynanış yöntem ve mantığının aynı olması nedeniyle, dava konusu kitapçıkların nerede ise bire bir aynı olması davacının 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu'nun (FSEK) 20. maddesi kapsamında çoğaltma hakkının ihlali kapsamında olduğu”
Ne anlama geliyor?
Kopyanın kendi hatalarını taşıması en güçlü delillerden biridir. Buna karşılık talebi kurarken hangi ürünlerin hangi eserlere göre tecavüz oluşturduğu tek tek belirtilmelidir; aksi hâlde lehe karar infaz edilemez.
Not: Çoğaltma ihlaline ilişkin tespitler ilk derece mahkemesinin gerekçesindedir; hüküm fıkrasının belirliliğine ilişkin bozma Dairenin kendi gerekçesidir.
Eserin bir bölümünün ürün üzerinde kullanılması
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi
Şarkı sözünün bir kısmının tişörte basılması çoğaltma hakkının ihlalidir; adın belirtilmemesi manevi hakkı da ihlal eder
Olay: Bir şarkının söz yazarı, sözlerinin içinde yer alan bir kısmın davalı tarafından satışa sunulan tişörtler üzerine basıldığını ileri sürerek tazminat istemiştir. Taraflar arasında daha önce imzalanan bir protokolle davalı, ürünü tüm platformlarda kullanmayacağını taahhüt etmiştir.
Karar: İlk derece mahkemesi, dava konusu eserin FSEK 3 kapsamında musiki eseri niteliğinde olduğunu; meslek birliğinin yazısına göre eser bildirim formu uyarınca şarkının sözlerinin davacıya ait bulunduğunu ve davacının söz yazarı olarak eser üzerinde FSEK 11 kapsamında hak sahibi olduğunu saptamıştır. Davalının tişört üzerindeki kullanımının davacının bu eser üzerindeki mali haklarının ihlali olduğunu; sözlerin içinde yer alan bir kısmın satışı yapılan tişörtlerin üzerine basılmasının çoğaltma hakkının ihlali, bu yazıda eser sahibinin adının belirtilmemesinin ise adın belirtilmesi yetkisinin ve manevi hakkın ihlali olduğunu belirlemiştir. Tarafların mali ve ekonomik durumları ile hakkaniyet ölçüsü gözetilerek 10.000 TL manevi tazminata hükmedilmiş; maddi tazminat bakımından FSEK 70/3 kapsamındaki talebin davacı lehine olduğu belirlenmiştir. Karar temyizde onanmıştır.
“davacının söz yazarı olduğu şarkının sözleri içerisinde yer alan "..." kısmının davalı tarafından satışı yapılan tişörtlerin üzerine basılmasının davacının çoğaltma hakkının ihlali”
Ne anlama geliyor?
Bir cümlelik alıntı bile ürün üzerinde ticari olarak kullanıldığında çoğaltma hakkını ihlal edebilir. Söz yazarı, beste sahibinden bağımsız olarak kendi eseri bakımından hak sahibidir.
Not: Eser niteliği, hak sahipliği ve ihlale ilişkin tespitler ilk derece mahkemesinin gerekçesindedir; karar temyizde onanmıştır. Kararda adın belirtilmesi yetkisi FSEK 14'e atıfla anılmıştır; bu yetki kanunda FSEK 15'te düzenlenmiştir.
Değiştirerek çoğaltma ve çoklu ihlal
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi
Yazılı sözleşme olmaksızın ve değişiklik yaparak kullanma çoğaltma hakkı ile üç manevi hakkı birlikte ihlal eder
Olay: Endüstriyel tasarım alanında çalışan bir öğretim üyesi, ödül almış taksi durağı tasarımının bir belediye tarafından izinsiz uygulandığını ileri sürmüştür.
Karar: İlk derece mahkemesi projeyi FSEK kapsamında eser niteliğinde kabul etmiş; davalının usule uygun yazılı bir sözleşme olmaksızın ve tasarımda bir takım değişiklikler de yapmak suretiyle kullanmasının, davacının mali haklarından çoğaltma hakkı ile manevi haklarından adın belirtilmesi, umuma arz ve eserde değişiklik yapılmasını menetmek haklarını ihlal ettiğini belirlemiştir. FSEK 68 uyarınca hesaplanan üç kat maddi tazminat ile manevi tazminata hükmetmiş; davalının davacının mimarlık diploması bulunmadığı yönündeki savunması kabul görmemiştir. Bölge adliye mahkemesi istinaf başvurularını esastan reddetmiş, Daire kararı onamıştır.
“davacının mali haklarından çoğaltma hakkı, manevi haklardan adın belirtilmesi, umuma arz ve eserde değişiklik yapılmasını menetmek haklarının ihlal edildiği”
Ne anlama geliyor?
Tek bir eylem birden çok hakkı ihlal edebilir. Dilekçede mali ve manevi ihlalleri ayrı ayrı saymak, hem tazminat kalemlerini hem talep türlerini doğru kurmayı sağlar.
Not: İhlal ve tazminata ilişkin tespitler ilk derece mahkemesinin gerekçesindedir; karar istinafta esastan ret, temyizde onama ile kesinleşmiştir.
FSEK 22 ile ilgili maddeler
- FSEK m. 1/B — Tanımlar: tespit ve bilgisayar programı
- FSEK m. 2 — İlim ve edebiyat eserleri: bilgisayar programları
- FSEK m. 6 — İşlenmeler: yazılımın uyarlanması
- FSEK m. 11 — Eser sahipliği karinesi
- FSEK m. 15 — Adın belirtilmesi salahiyeti
- FSEK m. 20 — Mali haklar ve hakların bağımsızlığı
- FSEK m. 21 — İşleme hakkı
- FSEK m. 23 — Yayma hakkı
- FSEK m. 24 — Temsil hakkı
- FSEK m. 25 — Umuma iletim hakkı
- FSEK m. 38 — Şahsen kullanma ve yazılımda istisnalar
- FSEK m. 52 — Mali hak sözleşmelerinde yazılı şekil
- FSEK m. 68 — Mali haklara tecavüzde üç kat bedel
- FSEK m. 71 — Haklara tecavüz suçu
Uygulamada dikkat edilecekler
Pratik notlar
- 1.Çoğaltma iddiasında FSEK 22/1'in beş ikiliğini kullanın: asıl-kopya, yöntem serbestisi, tamamen-kısmen, doğrudan-dolaylı, geçici-sürekli.
- 2.Mimari uyuşmazlıklarda projenin uygulanmasının da çoğaltma sayıldığını (FSEK 22/2) dilekçede belirtin.
- 3.Yazılım davalarında FSEK 22/3'e dayanın: yükleme, görüntüleme, çalıştırma, iletme ve depolama geçici çoğaltma gerektirdiği ölçüde kapsamdadır.
- 4.Yazılımda çoğaltma ile işlemeyi ayırın; uyarlama ve düzenleme FSEK 6/1-10 ile FSEK 21 kapsamındadır.
- 5.Birebir kopya iddiasını hatalar, talimatlar ve yöntem gibi özgün olmayan ama ayırt edici ayrıntılar üzerinden kurun.
- 6.Lisans sahibiyseniz çoğaltma hakkının ihlaline dayanabileceğinizi gözetin; lisans zincirini dosyaya koyun.
- 7.Talep sonucunu belirli yazın: hangi ürünlerin hangi eserlere göre tecavüz oluşturduğunu tek tek gösterin, aksi hâlde hüküm infaz edilemez.
- 8.Söz ve besteyi ayırın; söz yazarı kendi eseri bakımından bağımsız olarak hak sahibidir.
- 9.Meslek birliğine verilen eser bildirim formunu hak sahipliğinin ispatında delil olarak kullanın.
- 10.Çoğaltma izninin yayma, temsil veya umuma iletim iznini içermediğini hatırlayın (FSEK 20/1); sözleşmede hakları tek tek gösterin.
- 11.Kişisel kullanım savunmasına karşı FSEK 38'in sınırını ileri sürün: çoğaltma hak sahibinin meşru menfaatlerine zarar veremez ve eserden normal yararlanmaya aykırı olamaz.
Sıkça Sorulan Sorular
Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır ve somut bir uyuşmazlık için hukuki görüş yerine geçmez. Madde metni resmî kaynaktan alınmış, kararlar resmî tam metinleri üzerinden özetlenmiştir.